Cách tác giả trình bày cuốn sách cũng tương đối khoa học và dễ đọc, trong đó 36 kế được chia thành các nhóm lớn:

• Chiến thắng kế
• Cường chiến kế
• Nhược chiến kế
• Thối chiến kế

Và trong mỗi kế sách cụ thể lại được trình bày cẩn thận theo thứ tự:

• Nguồn gốc: giải thích kế này vì đâu mà có, xuất phát từ điển cố điển tích hay tác phẩm nào
• Chú bình: giải thích & phân tích kỹ hơn của tác giả cho người đọc hiểu hơn về nội dung của kế sách này
• Dẫn chuyện: Các điển cố điển tích liên quan đến kế sách này, bao gồm từ thời Xuân Thu Chiến Quốc, Hán Sở tranh hùng, Tam Quốc cho tới lịch sử cận đại và hiện đại, dù phần lớn là các điển tích ở Trung Quốc nhưng cũng có thêm một vài ví dụ lấy từ lịch sử chiến tranh phương Tây hiện đại.

Nói thật là mình phải mất đến 3 lần để đọc hết cuốn sách này, dù cách phân chia và cách viết của nó khá hợp gu mình, tuy nhiên, do một số điển cố điển tích nói về các giai đoạn mà mình không biết, các nhân vật mà mình cũng không biết luôn nên đọc hơi oải, cộng thêm việc nhiều khi cũng chưa hiểu hết ý tác giả và ý nghĩa của các điển cố điển tích nữa nên chưa thẩm thấu được hết, mình nghĩ mình sẽ còn phải đọc đi đọc lại cuốn này rất nhiều lần nữa.

Vì nếu liệt kê hết các kế sách và tất cả các điển cố điển tích của từng kế sẽ hơi dài, nên mình sẽ tập trung vào các kế sách mình hiểu và nêu lên điển cố mà mình tâm đắc nhất với mỗi kế, bản đầu tiên sẽ chưa hoàn thiện 100%, nhưng mỗi lần đọc, khi mình thấm thía và hiểu thêm được thì mình sẽ vào bổ sung thêm.

Chiến thắng kế

Ân uy song hành

Tiên phát chế nhân

Thỉnh quân nhập ung

Thỉnh quân nhập ung: mời ngài vào hũ

Nhất võng đả tận

Nhất võng đả tận: nhổ cỏ tận gốc

Tiền trảm hậu tấu

Tương kế tựu kế

Cường chiến kế

Dĩ vu vi trực

Dĩ vu vi trực: lấy vòng làm thẳng

Tỵ thực tựu hư

Tỵ thực tựu hư: né mạnh đánh yếu

Nhất tiễn song điêu

Giá họa vu nhân

Giá họa vụ nhân: Đẩy họa cho người

Dĩ độc cõng độc

Mượn thần chung quỳ đánh quỷ

Phân biệt chính phụ

Muốn lấy, tạm thời hãy cho

Quá hà triết kiểu

Quá hà triết kiểu: qua sông chặt cầu

Khai môn tập đạo

Khai môn tập đạo: mở cửa bắt giặc

Sát nhất cảnh bách

Sát nhất cảnh bách: giết một dọa trăm

Hậu phát chế nhân

Phao chuyên dẫn ngọc

Phao chuyên dẫn ngọc: ném gạch thu ngọc

Thuận nước đẩy thuyền

Giả si bất điên

Giả si bất điên: giả khờ không điên

Viễn tẩu cao phi

Viễn tẩu cao phi: cao chạy xa bay

Loạn nhi thủ chi

Loạn nhi thủ chi: Nhân lúc hỗn loạn mà đoạt lấy

Dĩ tĩnh chế động

Nhược chiến kế

Dĩ nhu khắc cương

Di hoa tiếp mộc

Di hoa tiếp mộc: dời hoa (nọ) ghép cành (kia)

Dĩ giả loạn chân

Dĩ giả loạn chân: dùng giả làm loạn thật

Dụng gián kế

Hối lộ kế

Khi biển kế

Khi biển kế: kế lừa

Thối chiến kế

Thao quang dưỡng hối

Thao quang dưỡng hối: che đi ánh sáng, vào chỗ tối để nuôi dưỡng, tích lũy

Giảo thố tam quật

Giảo thố tam quật: thỏ khôn đào ba lỗ

Dĩ thối vi tiến

Dĩ thối vi tiến: lấy thoái làm tiến

Xích hoạch cầu thân

Xích hoạc cầu thân: Sâu đo phải thu mình lại, uốn cong để vươn ra phía trước

Tự ô bảo thân

Tự ô bảo thân: tự hạ mình để bảo toàn bản thân

Cấp lưu dũng thối

Cấp lưu dũng thối: dòng nước chảy xiết, dũng cảm rút lui

Trips

Trips là chủ đề đầu tiên mình nghĩ đến khi lên plan viết 2025 Rewind này. Thực sự năm nay mình đã có những những chuyến đi dài, cả trong và ngoài nước, và có rất nhiều “lần đầu tiên”.

Chuyến đi Singapore - lần đầu ra nước ngoài

Cũng biết ơn Ex, partner của mình trong chuyến đi này đã lên ý tưởng mà “nếu để một mình NHT thì không bao giờ có”. Lần đầu đến Singapore, cảm giác cũng không quá xa lạ. Khu mình ở thì là China Town, cảm giác cũng không “phố” lắm, khá quê như Hà Nội vậy, thậm chí nhiều văn hóa sinh hoạt cộng đồng, chùa chiền, hàng quán lề đường còn giống các tỉnh Bắc Bộ hơn nữa :v nên gần như mình không bị ngợp khi sang đây. Mình chơi không đủ lâu để đi được hết các địa điểm, đặc biệt là chưa đi Sentosa, thấy bảo cũng oke nhưng mình thì không thích theme park lắm, trông nó hơi bị nhân tạo.

Mình đã đi thác Jewel ở sân bay Changi, khu Marina Bay Sands, Garden By The Bay, National Museum, Science Centre, ArtScience Museum, Merlion Park, China Town, Little India, khu Orchard, xem biểu diễn ở Esplanade Theatre, đi ăn cháo ếch Greylang, Fort Canning Park. Vler, cũng khá nhiều so với 3N2D đấy chứ.

Thích nhất có lẽ là đi khám phá khu Chinatown, cảm giác như nó rất là thân thuộc, không bị xa lạ về văn hóa so với người Việt, nhiều hàng quán nhỏ, bán mấy đồ linh tinh, châm cứu bấm huyệt, thrift shop đủ cả. Đến National Museum cũng hay, được xem lịch sử hình thành của đất nước - từ một làng chài nhỏ, nghèo đói đến sự giàu có của họ như ngày hôm nay quả là một hành trình dài và thú vị. Tệ nhất chắc là khu Little India :v - không hề phân biệt gì cả - nhưng mình không hợp với văn hóa và cả đồ ăn của họ. Nhắc đến đồ ăn, đồ ăn ở Sing cũng khá ngon, ăn sáng thì có thể thử kaya toast, mình ở Chinatown nên cũng được ăn nhiều đồ Trung, thi thoảng đi ăn Hawker Center cũng khá thú vị.

Thêm một điều nữa là Singapore khá nhỏ - hình như ngang với tỉnh Bắc Ninh cũ, nên các địa điểm du lịch khá gần nhau, đa phần là đi bộ. Mình không chuẩn bị quá kỹ về mặt sức khỏe, xong cũng không mang giày chạy bộ luôn nên đi mệt nghỉ. Ngoài ra thì public transport của bên này cũng vô cùng phát triển. Subway kết nối khắp mọi nơi, đi SG bus cũng vô cùng thân thiện, sạch sẽ và tiện lợi, rất ít xe máy trên đường, ô tô thì đi lại cực kỳ văn minh và luôn nhường đường cho người đi bộ - thực sự thấy rất văn minh, hiện đại, chỉ mong một ngày Hà Nội được như vậy hiuhiu.

Một tháng học tập tại Hàn Quốc - lần đầu ra nước ngoài học

Oke, đã đến phần Hàn Quốc. Đợt này thì mình không đi chơi, mà đi học theo chương trình GPU Engineer Training Program của Moreh. Đa phần thời gian là ở trong trung tâm và học, trung tâm còn ở tỉnh siêu ngoại thành, xa lắc xa lơ nữa nên cũng ít có thời gian và cơ hội đi chơi lắm, may mắn được anh Bổng và Mai Uyên cũng dẫn đi chơi và có mấy đợt cuối tuần được công ty cho đi chơi nữa hehe.

Điều làm mình nhớ nhất có lẽ là những ngày tháng ở Dongwon Leaders Academy (동원리더스아카데미). Các anh mentor dạy khá vui tính, nhiệt tình và siêu giỏi nữa. Việt Nam thì giờ, vài năm gần đây mới đầu tư mạnh về trí tuệ nhân tạo, nhưng có lẽ người Hàn họ đã đầu tư và làm chủ công nghệ đi trước mình rất lâu rồi, giờ họ còn làm chủ được những lĩnh vực khó hơn như Parallel Computing, GPU Engineering. Trung tâm chỗ mình ở thì siêu rộng, như resort, ngoài các hall để học (siêu xịn) thì có nhà ăn riêng, khu ở riêng, cũng có rất nhiều môn thể thao để lựa chọn: bóng đá (sân bóng siêu đẹp - tiếc là không có mấy ai đá với mình :( ), bóng rổ (mình hay chơi), cầu lông (phòng mình hay chơi), bóng bàn (siêu thíchhhh), bi-a, phòng tập gym, nếu không thích thì đi leo núi ngắm hoàng hôn cũng được. Thực sự là họ đầu tư một trung tâm đào tạo và nghỉ dưỡng ở một tỉnh xa lắc, quy mô siêu khủng và chú ý đến đời sống tinh thần của người tham gia đào tạo như vậy quả là một điều ở Việt Nam rất hiếm để thấy - thế mới hiểu khoảng cách về đời sống giữa 2 quốc gia quả thực vẫn rất lớn và việc người Hàn họ coi trọng và đầu tư cho giáo dục đến mức nào.

Ngoài ra thì mình cũng đi chơi hehe, được anh Bổng và Mai Uyên dẫn đi bar trên Myeongdong, Banpodaegyo Bridge, cũng đi khu Gangnam, tản bộ loanh loanh quanh Seoul, đi mấy cái shopping centre của Starfield nữa, cũng gọi là đi được một số điểm đi ha. Ẩm thực ở Hàn thì nói thật là hơi khó ăn với người Việt. Món nhậu mong chờ nhất là Chicken & Beer < Đậu tẩm hành & bia hơi Hà Nội, trust me; thịt nướng thì cũng như ở Việt Nam thui, Soju < Táo mèo; cơm hàng ngày thì ko có nhiều rau xanh (nghe đồn bên họ khí hậu không trồng được rau nên rất đắt), thay vào đó là kim chi, cải muối, rong biển, và cái đ gì cũng cho ớt =)))) cơm nhìn cứ đỏ lòm 🙂 Được cái ăn không hợp lắm nhưng vẫn từ 90 lên 100kg, không hiểu logic này cho lắm 🙂

Hai tuần vào miền Nam - lần đầu đi chơi lâu đến thế

Rồi, hết chuỗi ngày màu hồng ở Moreh rồi đến chuỗi ngày thất nghiệp. Thực sự là thất nghiệp :v (đoạn này tí đến phần công việc thì kể chi tiết sau :v). Rảnh dỗi quá nên bám đuôi mẹ vào Sài Gòn chơi (mẹ thì vào xử lý công việc, còn mình thì chơi). Thực ra thì cũng không Sài Gòn lắm vì chuyến đó đi tận mấy tỉnh lận: Sài Gòn, Tây Ninh, Biên Hòa (Đồng Nai), Dĩ An (Bình Dương), Đà Lạt, Nha Trang.

Ở Sài Gòn thì mình cũng đi kha khá điểm mọi người thường đến: nhà thờ Đức Bà, Dinh Độc Lập, Chợ Bến Thành, phố đi bộ Nguyễn Huệ, Bùi Viện, đi Saigon WaterBus, Cafe cà pháo lượn lờ các quận. Công nhận đất trong này rộng kinh khủng, giá khả thi để mua hơn nhiều so với đất Hà Nội, ngõ toàn ô tô tránh, đời sống cảm giác cũng năng động hơn, night life sôi động hơn, cảm giác là “đất lành” hơn cho dân IT, cũng nhiều người nhậu hơn - hợp mình hehe. Tiếc đúng khoản là tính cách của mình rất “miền Bắc” - cũng định lấy vợ miền Bắc luôn nên sẽ rất khó để tính đến chuyện mua nhà hay định cư lâu dài trong Sài Gòn.

Những chỗ còn lại thì mình đi mỗi chỗ một tý - ấn tượng nhất chắc là món Bún Mắm (best choice của NHT - cảm giác có thể ăn được cả đời), Núi Bà Đen Tây Ninh rất đẹp và hiện đại (nhưng hơi nhân tạo một chút, Nha Trang thì đẹp, biển sóng hơi dữ và đặc biệt rất nhiều Nga ngố :v quán nào cũng có biển giá tiếng Nga luôn, ra đường gặp 3 người thì 1 người là người Nga, lần đầu tiên đi một nơi ở Việt Nam mà có nhiều tiếng nước ngoài như vậy. Nhưng không sao, thấy họ cũng thân thiện, I love Russians, btw 😋. Nha Trang thì mình ấn tượng thêm nữa là Viện Hải Dương học, cảm giác vibe khá hợp mình và đảo Trí Nguyên - đảo dân sinh, gần như không bị sô bồ các dịch vụ du lịch như các đảo lớn khác, thuê xe máy chạy 1-2 tiếng vòng vòng là hết (cẩn thận bị chó đuổi) - đặc biệt ấn tượng là giá tàu ra đảo chỉ NĂM NGHÌN ĐỒNG - bằng đúng 1 cốc trà đá Hà Nội, vcl thật :v

Happy September - lần đầu được tổ chức sinh nhật trong chuyến đi chơi

Yep, vẫn như trong 2024 Rewind, thi thoảng chúng tôi lại có Happy Month do tôi khởi xướng lần đầu từ năm ngoái, nơi quây quần một số anh chị em bạn dì thân thiết hay chơi cùng trong ban. Một điều tôi khá ấn tượng năm nay mà tự dưng tôi nhận ra và nói chuyện với chị Quỳnh là việc tôi không còn nghiêm trọng hóa trong các việc tổ chức nữa :v - khác hẳn năm ngoái. Đó là một tín hiệu đáng mừng, nhưng cũng không thể trách năm ngoái được. NHT khi đó cũng vừa mới “bước từ SG ra”, vẫn đang quen với việc sợ các áp lực của mọi người khi mình tổ chức một sự kiện nên chuẩn bị rất kỹ lưỡng và nghiêm túc kinh khủng =)))) năm nay thì chill chill, NHT không có thời gian nên cứ ném cho NCN làm trước rồi vào review =))) chuẩn bị trước có 1-2 ngày thôi à. Ya, it’s a good sight, I’m very sure about it. Cảm giác như khi cởi bỏ được những áp lực này, NHT mới thoải mái hơn và làm được nhiều trò thứ hay ho hơn nữa =))

Chuyến đi thì vẫn như vậy, vẫn có những moment cùng nhau, vẫn vui vẫn nhậu (dù năm nay uống siêu ít nhưng vẫn vui). Còn được mọi người mua bánh sinh nhật cho nữa hihi quá tuyệttttttt, yêu vl, lúc đấy kiểu ăn xong rùi, đang ngồi xem phim, suýt sang ngày mới thì mọi người nhớ ra xong lấy bánh trong tủ lạnh ra mình bị bất ngờ vl, tí khóc huhu 😭. Mong chờ chuyến happy sau quá, lại có những câu chuyện mới cần cook 👨‍🍳

Công việc

Gòi, hết phần đi chơi, đến phần quan trọng. Cứ hết mỗi năm, thường là Tết (về quê), thì mọi người sẽ tự để ý và hỏi han nhau xem năm nay mọi người công việc thế nào. Nếu năm ngoái tôi sẽ dùng từ ổn định để mô tả về bản thân - khi đó vừa hết talent ở FPT, 2 tháng CTV, rồi sau bao nhiêu đấu tranh và gian khổ thì cũng lên được nhân viên chính thức (dù nửa năm nữa mới ra trường), thì đúng là ổn định thật, có của ăn của để. Năm nay ban đầu tôi nghĩ mình hợp với từ bứt phá - vì lấy state cuối năm trừ đi state đầu năm thì đúng là bứt phá thật, nhưng chợt nghĩ lại, năm nay mọi thứ trong công việc không hề bằng phẳng với mình, cũng vài lần lên voi xuống chó, đến cuối năm, tưởng mọi thứ yên bình êm ả rồi, nhưng lại không được như thế, vẫn có yếu tố bên ngoài tác động vào, và phải giải quyết “cơn đau đầu dễ chịu” suốt vài tuần (và đúng là đau đầu thật, nhưng không dễ chịu chút nào). Nên mình sẽ dùng từ tăng tốc, có lẽ sẽ phù hợp hơn.

Rời FPT

Có lẽ nếu NHT một năm trước lần đầu tiên vào một tập đoàn lớn thế này, kỳ vọng tiến thân cao, nghĩ sẽ làm việc ở đây lâu dài, viết bức thư gửi nó 1 năm sau và 3 năm sau (trong thư vẫn expect là tầm đó vẫn đang làm FPT) không thể nghĩ ngày nó rời FPT lại sớm như vậy. Offer của Moreh không hề là nguyên nhân quyết định đến việc tôi nghỉ FPT, nó chỉ xúc tác việc đó xảy ra sớm hơn mà thôi vì thực sự tôi đã chán việc làm ở đó rồi: công việc hàng ngày thì nhiều ngày lên công ty không biết hôm nay mình sẽ làm gì; việc research không có target rõ ràng; việc không được code thường xuyên; việc sếp cũ rất giỏi nhưng tính cách và quyết định đưa ra không ổn định; việc phải làm việc với nhiều bên, chằng chéo scope, chằng chéo responsibility; việc ốp quy trình, quy định, thủ tục quá nhiều vào dự án;… tất cả những thứ đó làm tôi (và những đồng nghiệp của tôi) rất mệt mỏi. Thực sự khi viết đến những dòng này, tôi bất giác nhăn mặt, nhớ lại những ngày tháng khó khăn đó, đêm mùng 1 tết vào xử lý cho khách, 8/3 đang ngủ với ny thì khách gọi zalo, những lời của sếp có nhiều hôm đi ngủ không ngon, mơ cũng mơ thấy sếp dí,… đến một lúc tôi thấy ăn cơm không còn thấy vị, ngủ không còn được ngon giấc nữa là lúc tôi thấy bản thân mình phải ra đi trước khi quá muộn. Tôi vẫn cảm ơn FPT và team FKE rất nhiều vì đã cho tôi cơ hội, tôi cũng được tham gia vào các bài toán rất lớn, gain được nhiều kinh nghiệm cả cứng cả mềm mà không phải ai ra trường cũng có được, nhưng, tôi nghĩ đã đến lúc tôi phải ra đi rồi.

Moreh

Kế hoạch ban đầu của tôi khi rời FPT là tìm 1 job SA/Cloud Engineer - dù SA thì hơi quá sức và Cloud Engineer thì… thực sự không phải những cái tôi làm ở FPT. Kế hoạch đó chính bản thân tôi cũng nghĩ không khả thi lắm (chỉ ở mức 30%) và thực sự là 70% còn lại tôi đã lên plan 2-month gap, thực sự đấy (tôi vẫn còn plan trong máy). Nhưng Moreh một lần nữa lại đến, trước đó hồi tôi đầu năm 3, họ đã đến và offer một lần, nhưng lúc đó tôi còn quá non kinh nghiệm và không tự tin vào bản thân, sau đó mới thấy đó là kèo ngon vl. Nên lần này nó đến, tôi nhất định cố gắng đu bằng được, không thể để cơ hội tuột mất lần thứ hai, tôi đã cố, và cũng đã thành công. Nhưng tôi vẫn luôn linh cảm rằng đây là một hướng khó, không phải thế mạnh của mình và mình không thể theo được lâu như mọi người. Và quả đúng như vậy, tôi rời Moreh sau chương trình training 4 tháng, giữ được một khoản tiết kiệm và có một chuyến đi du học Hàn - học được rất nhiều kiến thức quý giá. Tôi không cảm thấy tiếc nuối với điều đó, tôi chỉ nghĩ lần sau mình nên cẩn thận hơn vào các lựa chọn của mình. Moreh cũng giúp tôi upgrade được mức lương expectation của mình, sau này, khi tôi nhảy các công ty khác, dù cao hơn mức cũ FPT rất nhiều nhưng tôi vẫn say no, vì tôi biết mình đặc biệt, khả năng của mình hơn thế rất nhiều và không thể áp mức lương bình thường của sinh viên ra trường cho mình được. Bài học rút ra: Nếu bạn biết bạn hơn như vậy, đừng chấp nhận thỏa hiệp, hãy mạnh dạn say no và tìm cơ hội khác.

Công ty G

Ngày thứ hai trong chuyến đi Sài Gòn, tôi mở mắt dậy, tin nhắn đầu tiên tôi thấy là của HR công ty G (Job remote ở Singapore). Thực ra tôi chưa từng nghĩ đến chuyện remote ở tuổi này, apply công ty nước ngoài thì càng không (lúc đó tôi chưa mạnh dạn lắm, giờ thì đỡ hơn rồi), nhưng vì bị từ chối toàn vòng cuối ở các công ty Vietnam nên tôi điên cuồng tìm các công việc mới, tôi không thể đếm được bao nhiêu cái JD tôi đã đọc, bao nhiêu cái CV tôi đã gửi và bao nhiêu email/tin nhắn reject mà tôi đã nhận, có lẽ lần đầu tiên trong đời tôi cảm thấy bất lực trong khoảng thời gian dài như vậy, cảm giác đó thực sự rất đau khổ. Bạn bị bồ đá, bạn có thể khóc nhè, bạn có thể đau đớn một ngày, hai ngày, một tuần, hai tuần,… nhưng hãy thử cảm giác việc gửi vô số CV, đi phỏng vấn rất nhiều chỗ, rất cố gắng, rất nghiêm túc, nhiều chỗ bạn thấy bạn rất oke rồi, phỏng vấn tốt, người pv đánh giá bạn rất tốt, có thể là tuần sau onboard luôn, nhưng đùng cái bạn nhận tin nhắn reject từ HR vì lý do: CEO bên chị thấy em còn trẻ, chưa phù hợp văn hóa công ty. Thực sự nó rất đau đớn và bất lực. Sau đó tôi đã pv online với cty G, nhưng họ chỉ cần contract 3 tháng, không auto renew, cũng hơi điểm trừ, tôi đã làm việc remote vài ngày ở nhà, nhưng cảm thấy công ty có một số vấn đề khá nghiêm trọng (cảm giác domain họ làm hơi illegal ở Việt Nam) và ngay lúc đó tôi có offer onsite ở công ty B (hiện tại của tôi) nên tôi đã quyết định dừng lại ngay lập tức trước khi quá muộn và chuyển sang công ty mới này. Không có quá nhiều ấn tượng sâu sắc với công ty G ngoại trừ buổi phỏng vấn với ông team lead, Senior SWE khá hay và quả hợp đồng dày cộp 42 trang, đọc mãi không hết.

Công ty B

Công ty B là công ty tôi đang làm, domain khác hẳn những cái trước tôi từng làm. Không hiểu duyên số hay sao mà mọi người khá kiên nhẫn chờ đợi dù tôi đã xin delay phỏng vấn đến 2 lần (đều lỗi chủ quan của tôi), xong phỏng vấn cái, tôi thấy khá hay, hợp với hướng CP mà tôi có nhiều kinh nghiệm, buổi phỏng vấn tôi cũng showcase được nhiều thứ, tư duy khá tốt - tôi nghĩ vậy. Và chỉ sau 1 working day để process, tôi đã pass và đi làm luôn. Hiện tại tôi đã làm được khoảng 1.5 tháng, dù nó là domain mới, ngôn ngữ mới nữa nhưng tôi cảm thấy mình học nhanh kinh khủng và nhảy vào code và có output ngay từ ngày thứ 3 đặt chân vào công ty. Tốc độ thật kinh khủng với một domain mới. Tôi cũng học được cách học kiến thức có hệ thống, tôi cảm thấy mình chăm chỉ hơn, coding tốt hơn nhiều (một tháng code ở đây bằng 1 năm tôi code ở FPT), biết cách thinking, design kỹ hơn trước khi code, tự giải quyết các vấn đề gặp phải.

Mọi người trong công ty cũng nice vc, company size có 20 người, tôi biết và đã nói chuyện cùng tất cả mọi người, văn phòng đẹp, cơm trưa ngon, đời sống cao, còn hay đi du lịch xịn. Mentor sn 93 (lại là một mentor sinh năm 93 😂), cũng học UET và tôi nghĩ tôi khá hợp tính ảnh, ảnh cũng khá dễ chịu khi làm việc cùng.

Đặc biệt, tôi được mài giũa một kỹ năng hiếm mà trước đây tôi chưa từng được học và giải quyết bài toán nào trong thực tế: Data Analytics. Nhưng không phải role của tôi là Backend Engineer sao? sao lại nhảy vào làm data? Điều này xuất phát từ việc tôi thấy anh mentor đọc log raw để phân tích và optimize, tôi cảm giác như vậy quá thiếu chuyên nghiệp và thiếu rất nhiều insight quan trọng (để chúng tôi ra quyết định và optimize thuật toán). Vậy nên tôi nói với mentor: hãy để em làm một dashboard (lúc đó tôi cũng hơi hình dung trong đầu được mình sẽ cần plot cái gì rồi), mentor ok, cho thử sức. Tôi nhảy vào thiết kế, đặt câu hỏi và code cả BE, FE. Nhưng khoan, không phải làm Data Analytics cần hiểu rất sâu về domain đang làm hay sao? tôi khi đó mới vào cty được 2 tuần, vừa mới vào học đống domain knowledge ngành fintech/blockchain/DeFi rõ là lắm thứ, sao đủ “trình” mà làm Data Analytics cho nó được. Hmm, tôi nghĩ điều ấy nó vừa đúng vừa sai, đúng là cần rất hiểu về domain, nhưng cũng tùy bài toán và tôi nghĩ cái quan trọng hơn cần nhắc đến là cái sense về data ấy. Cuối cùng outcome nhận lại thì quá tuyệt vời, vì nó đã làm thay đổi hoàn toàn cách mọi người đang nhìn và phân tích dữ liệu của công ty, mentor của tôi rất mạnh về thuật toán/optimize nhưng có lẽ hơi ít khi làm frontend và không hiểu được độ kì diệu của phân tích dữ liệu (trước tôi làm ở công ty A được gặp một chị múa BI/BA kinh vch), tôi nghĩ nó sẽ là di sản quý giá nhất tôi có thể để lại được cho mọi người trước khi tôi rời đi.

Cơn đau đầu (không) dễ chịu

Ủa Thái? Vừa sang công ty này được 1.5 tháng, công ty đang ngon, mọi người đang rất oke, m đang khen công ty vler vậy tại sao lại nhắc đến hai chữ “rời đi”??? Tôi không biết, tôi xin lỗi mọi người trong công ty rất nhiều. Mọi người tuyển role của tôi đã 6 tháng mới gặp được tôi phù hợp, tôi delay phỏng vấn đã 2 lần mà mọi người vẫn chờ, tôi làm cũng sắp hết thời gian thử việc rồi, và đang làm rất oke, mọi người có lẽ cũng cảm thấy tôi oke, thoải mái với công việc, hòa đồng với mọi người, không hề khó chịu hay gặp khó khăn gì cả, tại sao tôi lại nghỉ? Cũng rất khó nói. Cái khó là, tôi được contact và headhunt bởi một bên khác (một tập đoàn lớn), income ngang, benefit ngoài lương chắc chắn không bằng công ty hiện tại, nhưng có thể lên một position cao hơn và cũng là lĩnh vực chính mà tôi muốn theo đuổi, và đã theo đuổi suốt vài năm gần đây: AI & GPU; còn với blockchain, cách đây 2 tháng tôi chưa bao giờ nghĩ tôi sẽ động vào blockchain chứ đừng nói theo đuổi lâu dài.

Trong lòng tôi rất nhiều suy nghĩ, thực sự tôi đã đắn đo rất, rất nhiều, cũng tâm sự và hỏi ý kiến của rất nhiều người bạn. Một phần nào đó, tôi cũng cảm thấy mình có lỗi với công ty hiện tại, nhưng nếu bạn trong hoàn cảnh của tôi bạn sẽ hiểu, và cũng sẽ rất đau đầu với quyết định này. Nó gọi là cơn đau đầu dễ chịu khi bạn có hai lựa chọn và cả 2 cùng tốt, nhưng thực sự để lựa chọn được nó thì bạn phải bật bộ xử lý thiệt hơn để tính toán và cuối cùng vẫn phải bỏ đi một lựa chọn tốt, xem ra vẫn phải trải qua một cơn đau đầu khác không hề dễ chịu một chút nào.

Tôi cũng không thể chắc chắn sang công ty mới sẽ tốt, lại vào 1 tập đoàn lớn, quy trình quy cháo thủ tục này kia không kém gì FPT trước cả, chưa kể những vấn đề cạnh trạnh nội bộ bên đó có lẽ còn căng hơn FPT, nhưng, có lẽ, tôi sang đó thì sẽ có thể thành Expert (và tôi thực sự phải phỏng vấn cấp tập đoàn - thường chỉ dùng khi phỏng vấn expert), còn nếu ở ngành Blockchain/DeFi thì tôi chỉ là newcomer, mới bước chân vào ngành và đang may mắn ở một công ty tốt mà thôi. Rất khó để nói quyết định nào là đúng đắn hơn, hãy chờ khi tôi viết 2026 Rewind, quay lại đây và đọc và xem mình đã quyết định như nào ở thời điểm đó và nó đã dẫn đến outcome như nào.

Tốt nghiệp rồiii

Thôi được roài, bỏ qua cơn đau đầu dễ chịu thì cuối cùng tôi cũng đã tốt nghiệp đúng hạn và với bằng giỏi. Đây là một achivement đáng nhớ của tôi vì thực sự Uni Life tôi không dành quá nhiều thời gian cho việc học ở lớp, chưa bao giờ ôn thi môn nào quá 2 ngày, đại cương học thì dở, mất gốc nhiều môn từ cấp 3 (do không học ở lớp và lười nữa), học lại n lần, các môn chuyên ngành thì tôi thích học và tôi nghĩ tôi đã làm tốt, thường xuyên lead team bài tập lớn với điểm số rất cao nhưng như vậy không thể gánh được quá nhiều so với những môn đại cương điểm siêu thấp hồi năm 1-2, hồi năm cuối làm khóa luận còn nộp quá sít sao, may vẫn kịp vì “bận đi làm quá, không có thời gian làm khóa luận” - vấn đề chung của rất nhiều người lớp CLC các khóa. Tóm lại, bằng Giỏi với tôi đã là quá mãn nguyện và không thể mong cầu gì hơn.

Nhưng đó chỉ là về khía cạnh điểm số và học tập trên trường, thứ mà cũng quan trọng nhưng chưa bao giờ tôi đặt lên hàng đầu. Với tôi, Uni Life có quá nhiều thứ đáng nhớ:

• Hoạt động bên ngoài: nhiều, nhưng nổi bật nhất là SG - tôi đã học được cách làm việc với con người, khả năng chịu đựng áp lực, lên plan kế hoạch, làm việc với các bên liên quan, quản lý nhân sự, học cách dùng người, cách thuyết phục người khác, có những lúc nắm trong tay đến cả 60-70 nhân sự chạy chiến dịch trong 10 tháng - đó thực sự là những điều rất quý giá mà giúp đỡ tôi rất nhiều trong quá trình sau này đi làm. Dù đi đến đâu cũng thường là trẻ nhất công ty nhưng ai cũng bảo tôi không giống 2003 chút nào.
• Hackathon: tham gia không dưới 10 cái, nhiều trải nghiệm lead team product rất hay, trải nghiệm làm mentor team khác, trải nghiệm những khoảnh khắc thất bại, cay đắng, cũng trải nghiệm cảm giác vô địch, vinh quang. Có sản phẩm được trưng bày và giới thiệu ở bên Hàn, đã từng mang sản phẩm đi vườn ươm, đã từng cố gắng tìm nhà đầu tư cho sản phẩm của mình - dù không đi đến cùng với nó nữa nhưng đó vẫn là những trải nghiệm rất tuyệt vời với tôi.
• Nghiên cứu khoa học: tôi đã từng nghiên cứu khoa học, đã từng lên vài lab, từng tìm hiểu, từng làm nghiên cứu hẳn hoi, cũng đủ để biết nó là gì, và cũng đủ để biết có lẽ nó không hợp với mình.
• Hội thao & các giải thể thao: chiến đấu cùng anh em đồng đội trong rất nhiều màu áo: UETFC, SGUET, K66CNTT, K66CB, K66CD, K66JCLC, K65CB chiến đấu các giải lớn nhỏ, cũng có đủ loại huy chương vàng bạc đồng 🥇🥈🥉
• Tình yêu & tình bạn: có thích vài bạn ở đại học, nhiều lúc cũng cuồng nhiệt nhưng cuối cùng cũng không yêu ai trong trường. Có yêu một bạn trong thời gian học đại học, nhưng lúc đó chủ yếu đi làm rùi nên cũng không thể coi là tình yêu ghế nhà trường nữa =))) Ncl cảm thấy tình yêu hồi đi học (cấp 3 đổ xuống), tình yêu đại học, và tình yêu lúc đi làm là ba khái niệm khác hẳn nhau. Mọi người (cả mình) expect từ đối phương những thứ khác nhau.
• Nhậu: đại học đi nhậu nhiều vãi chưởng, không cần nói gì thêm =)))

Tình cảm

Hmm, cũng khó nói nhỉ, vẫn cứ là một năm trắc trở tiếp theo. Yêu đồng nghiệp cùng công ty, có lẽ hơi vội vàng một chút, cũng chia tay sau vài tháng và cũng kha khá rắc rối sau đó nữa. Gần đây có connection với một người khác, hơn tuổi, cảm giác hợp nhau vler, nhưng cuối cùng mọi thứ cũng không đâu vào đâu, quá buồn. Viết đến mục này hơi chán, thở dài hơi nhiều, as usual. Không biết nữa .-. Người mình thích thì một thời gian sau thì có người yêu mẹ luôn hoặc tìm hiểu nhau một thời gian xong dừng, người thích mình thì lúc đấy mình lại không thích .-., chẳng ra làm sao. Nhưng mà vẫn câu nói cũ, chắc chắn đây không phải lần đầu nói: dạo này sự nghiệp đang oke, phất vl, tập trung vào sự nghiệp cái, đừng để những yếu tố khác tác động quá nhiều.

Sức khỏe

Hmm, tôi sẽ không đánh giá 2025 là một năm đi lên về mặt sức khỏe. Tôi ngồi văn phòng nhiều, có một khoảng thời gian quá là đau lưng, lại phải đi trị liệu chỗ anh Cần (mất khá nhiều thời gian và tiền bạc 😔). Cân nặng thì năm ngoái cũng đã tăng rồi, nhưng năm nay có lẽ đạt peak, tôi nghĩ đã có lúc phải > 100kg. Rõ ràng đó là một dấu hiệu không tốt. Tôi cũng đã cố không ăn đêm, không ăn đồ ngọt, ăn ngủ đầy đủ, đúng giờ rồi, cũng không đi tập gym được vì không thể còn thời gian. Mắt năm nay tôi nghĩ cũng đã mờ hơn kha khá, đợt trước đi khám thì có tăng độ nhẹ, nhưng giờ tôi nghĩ nó phải tăng nhiều hơn vậy rồi. Được cái giờ cũng đi thể thao (đánh cầu và đá bóng) đều đặn nên cũng đỡ hơn, tôi cảm thấy bản thân cũng khỏe hơn so với đợt mới quay trở lại sau chấn thương và cả đợt mới tăng cân. Giờ chạy cả trận bóng dù mệt nhưng vẫn cố được, cầu cũng vậy, đánh đơn vẫn ăn Trần Tuấn Bình tuốt =)))) Mong rằng 2026 vẫn sẽ giữ được phong độ thể thao như vậy và cố gắng giảm cân hơn nữa, for sure :(

New things I learned in 2025

Học tiếng trung - 学 汉语 - Xué Hànyǔ

Yep, nghe có vẻ chẳng liên quan gì lắm đến công việc IT của tôi và đúng là chẳng liên quan gì thật (bình thường IT thì nên học tiếng Anh và tiếng Nhật), nhưng mà tôi không quan tâm, tôi học vì đam mê thôi. Trong đầu tôi luôn có một ý niệm sẽ học tiếng Trung một lúc nào đó sau cái lần suýt thi chuyên Trung hồi cấp 3 và do truyền thống gia đình nữa. Lần này, nhân một lần cafe gần trung tâm tiếng Trung mà tôi biết, tôi bảo Huyền: “uầy, đi vào đây mấy bước chân là trung tâm ThanhmaiHSK này, ngày xưa Ex t học”, xong chúng tôi chỉ cần 2 tiếng để chốt là đi học và cọc tiền luôn. Cũng may là có bạn học cùng, chứ để tôi học một mình chắc sẽ nản lắm. Dự định trước mắt là học thật tốt, qua Tết tôi sẽ thi HSK3, hiện tại các HSK4,5 thì chưa nghĩ tới ngay thời điểm này vì thú thực cũng chưa biết để làm gì nữa. Hiện tại đang plan và implement một app học tiếng Trung specify cho đúng cái bộ sách mà chúng tôi học, vừa để phục vụ chúng tôi học mà cũng vừa để tìm kiếm cơ hội kinh doanh nữa.

Đánh cầu

Cũng không hẳn là “new thing”, chỉ là tôi đã tập trung hơn, chơi đều đặn hơn hàng tuần. Từ 14/9, tôi gia nhập thêm 2 đội của anh em bên PTIT nữa nên cũng có nhiều cơ hội sinh hoạt hơn, mỗi tội sân hơi xa chỗ tôi, đi lại buổi tối hơi vất vả xíu còn lại thì chơi khá là vui.

Làm việc tập trung hơn, hiệu quả hơn

2025 tôi cũng học được cách làm việc hiệu quả hơn thật, trong cùng một thời gian vài ngày tôi thấy tôi làm được nhiều việc hơn hẳn so với trước (hồi ở FPT). Ý tưởng của tôi là lên plan tuần đó mình sẽ làm gì vào sáng thứ hai đầu tuần (hoặc chiều t6 tuần trước, nếu rảnh) + minify hết các cái công việc mình cần làm ra nhỏ nhất có thể rồi làm lần lượt từng cái một. Điều này có hai tác dụng. Một, tôi nghĩ việc khó khăn của tôi và của các dev nói chung thường là do nhìn vào đống task, không biết mình cần làm gì và rất nản, nhiều cái bị dependency chằng chéo (phải làm việc này trước rồi mới làm việc kia, phải xong task này mới có API để làm task kia, phải đi hỏi anh X về chỗ này), xong cảm thấy vô cùng chán, cứ đụng cái gì lại thấy khó khăn, không làm được ngay. Khi mình minify đoạn này thì các công việc đã được break ra nhỏ nhất rồi (nhỏ hơn nhiều so với 1 task bình thường mà mọi người viết vào trong Jira), mình sẽ nhìn rõ được các dependency, giải quyết được các khúc mắc và sắp xếp thứ tự việc làm một cách hiệu quả. Hai, việc chia nhỏ thế này sẽ có một lợi thế nữa, mỗi khi làm được một task dù nhỏ, mình cũng sẽ có thêm dopamine để kích thích và tiếp tục làm các task tiếp theo, còn cứ để cả đống thành một task to đùng, có lẽ mất 0.5-1 man day mới xong được, khá nản trong quá trình thực hiện.

Thinking fast & slow

Tôi biết có một cuốn sách (và phương pháp) tên như này, tôi chưa đọc cuốn sách ấy và không biết phương pháp của mình nó có hoàn toàn giống với phương pháp đó không, nhưng kệ đi, tôi không quan tâm. Sau thời gian làm việc, tôi nhận ra là: não mình không phải lúc nào cũng hợp để tư duy logic lắm, nhiều khi nó chỉ tỉnh táo được 70% thời gian thôi, còn sẽ có một số thời gian do mình thiếu ngủ, buổi sáng đến chưa tỉnh hoặc cuối ngày sau khi đã làm việc cả ngày, hết năng lượng, nếu lúc đó vẫn cố dùng nó để thinking slow (làm những việc khó, logic, brainstorming thì sẽ ra những quả ý tưởng rất tệ và không có gì đột phá). Thay vì vậy, những lúc bật saving mode hoặc low throughput thì mình làm những công việc nhẹ nhàng hơn, cơ bắp hơn ví dụ lên plan xem mai làm gì (thay vì estimate xem công việc ngày mai làm những bước nào).

Data analytics

Vẫn là câu chuyện ở công ty B, lần đầu tiên tôi nhìn thấy dữ liệu log dạng raw mà mentor tôi đọc, với một số pattern quan sát được, tôi đã nghĩ là tại sao không plot nó lên nhỉ, sẽ nhìn được rất nhiều insight hay ho đấy chứ và đúng là nó thực sự hay ho thật (service này của tôi đã go live, có ý nghĩa thực sự và tôi đang cải tiến thêm nữa). Nhìn vào đống dữ liệu, tôi nhìn thấy một vài pattern, cộng với domain knowledge ít nhưng vừa đủ mà tôi đã học được trong hai tuần đầu, tôi bắt đầu đặt câu hỏi: “liệu mình có so sánh được…. với …. theo … không nhỉ?” từ những câu hỏi đó, tôi verify tính khả thi bằng gemini, sharpen nó và chọn ra list cuối cùng. Sau đó cũng nhờ gemini draft các biểu đồ siêu phức tạp để plot được các câu trả lời cho list câu hỏi đó, nếu không có gemini chỗ này, chỉ đọc docs các thư viện chart trong js, tailwinds các thứ chắc tôi phải ngồi cả tuần không xong mất. Tôi nghĩ đây là một kỹ năng rất quý giá mà tôi học được trong năm nay. Thực ra tôi đã biết đến nó và biết nó quan trọng từ rất lâu rồi, nhưng có lẽ năm nay mới được thực chiến trên một dự án thật, làm end-to-end luôn, từ việc crawl data, đặt câu hỏi, xây dựng frontend và deploy. Tôi nghĩ thường thì với role backend, frontend, data analyst và cả devops nữa, thường sẽ không được tham gia vào cả 4 bước đó cùng một lúc.

Cách học domain mới hiệu quả

Cái này cũng bắt nguồn từ công ty B, lúc tôi mới vào và phải sang một domain hoàn toàn mới, có quá nhiều kiến thức, quá nhiều thuật ngữ và tôi không biết bắt đầu từ đâu. Cuối cùng thì từ Roadmap DeFi của một github repo mà mentor đưa, tôi tự tune lại nhờ AI, đưa lại cho mentor review và học theo cái đó đấy. Nhưng điểm đặc biệt nằm ở chỗ: không phải học tuần tự theo roadmap mà mình sẽ lập như kiểu cây tri thức, sẽ có những phần nền tảng và liên quan đến công việc mình cần học ngay, nhất định tôi sẽ học ngay, nhưng có những phần khác nâng cao hơn hoặc cũng tốt nhưng chưa cần dùng ngay, nó vẫn nằm trên cây, vẫn nhìn thấy và “một ngày nào đó cần sẽ học”. Từ đó tôi xây dựng được bức tranh toàn cảnh về ngành, nắm rõ những gì mình đã biết và những gì mình biết là nó có tồn tại nhưng mình chưa học, chưa biết - tôi nghĩ cái này còn quan trọng hơn là những gì mình đã biết. Giờ khi gặp một vấn đề mới, nếu gặp rồi, đã học rồi thì quá oke, tôi happy ngay. Nếu chưa học, tôi sẽ locate được nó nằm ở đâu trong cây tri thức, bắt đầu đi tìm hiểu sâu về nó và fill lại lên cây để lần sau dùng, rất hiệu quả.

Tối ưu hóa việc sử dụng AI

Có lẽ với nhiều người, điều này không quan trọng lắm, dùng là dùng, vậy thôi. Nhưng đối với tôi, người cũng đã học, nghiên cứu, thử nghiệm và làm việc cùng AI nhiều thì điều này thực sự rất quan trọng. Tôi nghĩ AI-human đã đi qua singularity point, điểm kì dị không thể đảo ngược. Tôi nhớ hồi mới lên đại học chính là thời kì đầu của ChatGPT, tôi đi bộ ngoài hồ, nghe thời sự, podcast và ai cũng chê cười ChatGPT vì lúc đấy nó còn “ngu”, trả lời không hợp lý gì, halluciation, quên context, kiến thức không được cập nhật,… lúc đó tôi nghĩ rồi một ngày loài người sẽ nhận ra nó “nguy hiểm” đến mức nào và chỉ vài năm vừa qua, đúng thời gian tôi học đại học, AI đã thực sự có những bước tiến vượt bậc và ảnh hưởng rất nhiều đến đời sống loài người. Các big tech cắt giảm hàng loạt nhân viên, thay thế bởi automation và AI. AI cũng len lỏi vào đủ mọi ngóc ngách trong cuộc sống: giáo dục, y tế, nghệ thuật, tài chính, marketing,… ngành nào càng digitalize được nhiều thì càng bị nó xâm chiếm. Ngành dev của tôi có lẽ là mình chứng rõ nhất, ngoài việc layoff, kiến thức mỗi dev giờ cần phải biết giờ nhiều hơn nhiều. Tôi nghe nhiều người đi trước kể, khi ra trường chỉ cần biết code web cơ bản (FE hoặc BE) là có việc làm ổn định rồi, nhưng giờ, hãy nhìn lượng kiến thức một sinh viên mới ra trường cần biết để “có năng lực cạnh tranh trên thị trường” thì sẽ đủ hiểu ngành này từ lúc có AI nó vất vả như thế nào. Năm nay thì tôi đã nghiêm túc tìm hiểu khá nhiều, chủ yếu là tận dụng sức mạnh của nó vào trong công việc lên ý tưởng và coding. Tôi đã thử nhiều IDE: Trae (dùng nhiều nhất lúc làm khóa luận), Cursor Pro, VSCode with Copilot, RooCode (purchase), giờ thì đang trải nghiệm Antigravity; có purchase GPT Pro hàng tháng và có Gemini Pro một năm cho sinh viên (tôi đang dùng cho khoảng 70% nhu cầu).

Cách dùng hàng ngày của tôi có lẽ là:

• Khi cần học kiến thức mới: Gemini trước, có custom system prompt để cho nó khôn và hiểu mình, nếu cảm giác cần kiểm chứng thêm thì cross check với GPT
• Khi cần code:
  • Dành nhiều thời gian hơn cho việc lên ý tưởng hệ thống, minify các đầu việc, kiểm tra đảm bảo contraint, optimize → những việc này tôi dành nhiều thời gian (70%, maybe), làm trước, làm cẩn thận, verify rõ ràng, cũng nhờ Gemini để lên ý tưởng và verify tính khả thi cùng, khi nào tôi clear hết mọi thứ mới chuyển qua phase 2.
  • Khi mọi thứ đã clear hết, tôi đã nắm chắc trong đầu, chỉ còn phần cơ bắp để code, tôi tổng hợp lại đề bài, ý tưởng, requirement, constraints,… tất cả những thứ mà tôi vừa brainstorming ở phần trên vào một file. Tôi yêu cầu Antigravity đọc kỹ project.md mà tôi vừa đưa, không hiểu chỗ nào hỏi lại và viết implementation plan và implementation checklist. Tôi sẽ review lại kỹ phần này, tune lại theo mong muốn và bắt đầu cho nó implement từng phần và dưới sự giám sát và quản lý thường xuyên của tôi, dần dần cho đến khi hoàn thành nhiệm vụ.

Tôi biết “vibe coding” là buzz word trong năm vừa rồi, người người vibe code, nhà nhà vibe code. Rất nhiều dân kinh doanh, marketing (dù không phải tất cả) có lẽ là người phấn khởi, hồ hởi nhất vì “haha, từ nay t đã tự code được những thứ t muốn, cần đếch gì mấy thằng IT khó ưa”, web cứu trợ thiên tai mọc lên như nấm sau mưa, người người làm thợ code, nhà nhà làm thợ code, nhưng hỡi ôi, các thợ code lành nghề còn đang cảm giác chưa thuần phục được 100% AI cho việc coding thì có lẽ 90% các dự án đó vứt xó sau 1-2 tuần thì chỉ béo mấy ông bán API và các “thầy” dạy vai cốt đinh phun sờ tách.

Nghiêm túc mà nói thì các agent mode như Claude Code, Gemini CLI cũng đã vươn lên những tầm cao mới, được quảng cáo là thay hẳn được một đội IT hoặc một đội Marketing và thực sự nhiều indie hacker dùng nó để build sản phẩm và kiếm được tiền thật, đó cũng là một thứ hay, tôi nghĩ lúc nào đó có thời gian sẽ học nhiều hơn, sâu hơn về các Agent mode này. Giờ thì tôi vẫn thích cảm giác mọi thứ phải “under control”, tôi design hệ thống, tôi hiểu sâu, tôi viết task cho bạn, bạn chỉ làm đúng phần “cơ bắp” nhất là code theo yêu cầu, tôi ngồi review lại từng đoạn và đảm bảo nó work.

Projects

Yeah, có lẽ là phần cuối rồi. Vài năm gần đây, tôi hay thấy LowG cứ cuối năm lại list lại “đây là những sản phẩm âm nhạc tôi đã ra mắt trong năm nay” - cũng thấy khá hay và công nhận anh này chăm chỉ làm nghề thực sự. Có lẽ tôi cũng muốn chỉ mặt đặt tên các dự án đã hoàn thiện trong năm này và cả các dự án đang tiếp tục nữa. À, đây chỉ những dự án public và cá nhân đủ to, đáng để nhắc đến và không bao gồm các dự án private thuộc về công ty nơi tôi làm việc.

Finished

• Khai code đầu xuân 2025: không hẳn là dự án, virtual event thì đúng hơn. Tự dưng đẻ ra quả ý tưởng cho mọi người trong SG Members khai code và làm tí thi đua vào những ngày đầu năm cho không khí nó rộn ràng. Cũng hay, nhiều người hưởng ứng, tôi nghĩ đã thành công tốt đẹp. Hy vọng tết năm nay sẽ tìm được truyền nhân để tiếp tục event này.
• ServeFlow: Dự án khóa luận, implement một hệ thống Model Deployment mã nguồn mở cho hạ tầng tại chỗ (kubernetes) của doanh nghiệp, có portal tập trung và các tính năng khác như RBAC cho đội nhóm, quản lý config, monitoring service,… thật lòng mà nói, không có gì đặc sắc lắm, vì tôi đã làm ở FPT rồi, phần viết khóa luận thì khá mệt. Viết và trình bày được khóa luận một cách thuyết phục nó rất khác với việc đi làm doanh nghiệp - xây được sản phẩm mà bán được là được, ver1.0, 1.1 đi clone từ đối thủ về cũng được, miễn là mình có gì đột phá (kể cả về mặt UX) để khách hàng lựa chọn mình. Làm khóa luận thì các thầy cô luôn yêu cầu tính mới, tính đột phá, so sánh metrics, trong khi tôi nghĩ những điều ấy có thể đạt được chỉ số cao hơn theo một cách nào đó nhưng nó đa phần không khả thi khi triển khai thực tế → không kiếm ra tiền, đa phần thì lại cất vào một góc.
• Quicknotes Chrome Extension: lần đầu viết extension chrome, dễ hơn tôi tưởng tượng, khá hay, phù hợp với nhân viên văn phòng. Đợt đấy đi làm ở FPT, hay cần thử nghiệm trên portal phải copy đi copy lại nhiều trường thông tin, bực mình quá code mẹ extension theo ý mình để dùng luôn. Sản phẩm rất oke, rất hữu dụng nhưng tôi thấy có vẻ có các extension tương tự từ khắp mọi người trên thế giới rồi và cái này hơi nhỏ nên cũng ngại đi quảng bá trên các group, để mình tự dùng và ai biết thì dùng thôi.
• GPT-OSS optimization: Dự án final ở Moreh, tối ưu phần inferencing (forward) cho 2 mô hình mã nguồn mở mới publish của Open AI là GPT-OSS 20B và 120B. Trong nhóm, tôi nghĩ mình không đóng góp được quá nhiều ý tưởng mới, nhưng với tôi đó cũng là một trải nghiệm, lần đầu tiên được động vào sâu một con LLM from scratch, hiểu nguyên lý nó hoạt động, cách tính toán và thực hiện các công đoạn tối ưu nữa. Tôi nghĩ nó sẽ giúp ích cho tôi rất nhiều trong giai đoạn sắp tới.
• Uniswap Simulator: Không có gì mới, chỉ là tôi code lại một hệ thống giả lập theo nguyên lý của Smart Contract, ERC20 và Uniswap V2 để vừa hiểu chúng (ở mấy tuần đầu tôi sang công ty B), vừa tập tành code Go thôi. Uniswap V3 thì phức tạp hơn Uniswap V2 rất nhiều lần, hơi time-consuming nên cũng chưa có thời gian làm :v

On-going

• PhoChoBaMien: nói thật thì đây là dự án tôi làm khóa luận cho một bạn trường khác. Tôi nhận từ lúc tôi còn ở FPT (lương cũng không cao thui, nên vẫn phải kiếm ăn các dự án nhỏ bên ngoài), tôi nhận với mức giá cũng vừa phải với hy vọng vừa làm kiếm tiền vừa học được các kiến thức về DevOps nữa, vì trong requirement cũng có khá nhiều thứ lặt vặt: dựng Keycloak, cấu hình NGINX, WAF, TLS, Rate limit, ELK stack, Prometheus, Grafana, Loki,… . Giờ nhìn lại thì tôi hơi nản, vì những kiến thức đấy tôi cũng biết được chút chút roài và giờ thì không làm FPT nữa nên không dùng nhiều. Nói chung vẫn học được đấy nếu tôi nghiêm túc, nhưng dạo này đang lười và tiến độ hơi pending xíu vì mất nhiều thời gian quá. Có lẽ nếu được chọn lại tôi sẽ không nhận dự án này 😐
• Msutong Learning: Tôi đang lên kế hoạch cùng với NTTH làm một web/app học tiếng Trung, lý do đầu tiên thì để phục vụ cho chúng tôi học: cô giảng trên lớp quá nhanh, về nhà cũng không có thời gian ôn luyện và cảm giác như học chẳng hiệu quả gì, vì vậy webapp này sẽ cố gắng fulfill được những phần chúng tôi cần mà thời gian trên lớp không đủ hoặc không hiệu quả. Trước khi bạn tự hỏi: ui dào, web app học tiếng trung thì trên mạng đầy rồi, giờ nào nữa mà còn làm? thì tôi nghĩ điểm mạnh nhất của chúng tôi đó là:
  • Chỉ tập trung vào bộ sách MSUTONG: bộ sách chúng tôi đang học, được dùng cho hệ thống của Thanhmaihsk với rất nhiều học sinh mỗi năm, chúng tôi học bộ này nên hiểu nó để làm app và hiểu những người học bộ này (và ở trung tâm này) thiếu cái gì. Chúng tôi chỉ tập trung duy nhất vào những kiến thức được học qua từng bài, không lan man, không dạy các kiến thức khác. Target là: nếu giờ học sinh lên lớp học 10 phần, về nhà chỉ nhớ được 2-3 phần thì chúng tôi sẽ cố gắng giúp bạn đấy nhớ được lên 4-5-6 phần và nhiều hơn nữa nếu bạn ấy chăm chỉ
  • Chi phí cực thấp ở quy mô nhỏ: gần như bằng không ở giai đoạn thử nghiệm hoặc số lượng người dùng nhỏ, chưa có doanh thu. Tôi không muốn bỏ ra bất kỳ một đồng monthly subscription nào cho VPS hay các dịch vụ khác, chưa kể còn tốn rất nhiều thời gian setup và quản lý nữa. Giai đoạn đầu tôi đang dự kiến triển khai: Frontend: deploy trên vercel/github page; Backend: dùng BaaS như Supabase/Firebase với free tier; Database: dùng PostgreSQL, MongoDB và Qdrant free tier nốt. Khi nào nó bắt đầu có lượng người dùng ổn định, đều đặn thì tôi sẽ tính tiếp đến những chuyện scaling.
  • Thấu hiểu painpoint: là những người trực tiếp đi học, chúng tôi hiểu việc học ở lớp là một chuyện và về nhà nhớ được bao nhiêu lại là chuyện khác. Chúng tôi hiểu người dùng cần gì, chúng tôi cũng là những người cần nó giải quyết được công việc nhất vì chúng tôi cần nó hoặt động tốt để giúp chúng tôi học được bài, trước khi nghĩ đến chuyện kinh doanh.
• Second brain: đây cũng là một dự án trong một buổi cafe cùng nhóm Tech Coffee, khi trò chuyện cùng với PKN, tôi bắt đầu nghĩ về ý tưởng này, hôm sau code luôn và thực sự đã vượt qua được những dào cản công nghệ mà tôi còn băn khoăn trước đó. Tuy nhiên, tin buồn là có vẻ sản phẩm này sẽ hơi ngách và kén người dùng, chỉ phù hợp với lượng nhỏ dân dev mà khá “dị”, như tôi. Nhưng tin vui là tôi đã research các đối thủ trên thế giới, thực sự xem họ làm gì, có ưu, nhược điểm gì và có vẻ như ở hướng ngách này chưa có sản phẩm nào làm đủ tốt → có cửa cho mình làm top server. Tôi nghĩ sẽ không chỉ release trên các group dev Việt như J2team, tôi sẽ phải tính thêm các ngách khác như Reddit, X, ProductHunt,… có lẽ trên thế giới họ sẽ hiểu và appreciate nó hơn so với lượng người dùng ít ỏi ở Việt Nam.
• RAG? Agentic? MLOps? AI in SDLC? AI in DevOps?: những chủ đề tôi rất quan tâm. MLOps thì lúc còn ở FPT tôi được đụng trực tiếp một phần, và cũng hiểu được tương đối, chưa có cơ hội làm nhiều hơn. Lúc ra đi thì tôi đang plan cho con AI in DevOps và cũng được “rủ rê” ở lại, đổi team khác và làm AI in SDLC (nhưng tôi đã từ chối), không biết giờ các sản phẩm này ở công ty cũ thì sống chết thế nào rồi, chứ nghe mọi người nói hơi chán. Tôi vẫn khao khát được tham gia một dự án nào đó bài bản, chuyên nghiệp và mang lại nhiều value trong mấy mảng này, không biết sắp tới chuyển qua bầu trời mới có nhiều cơ hội thử sức không. Hi vọng là 2026 sẽ có cái để kể về chúng. À, nếu bạn đọc được và có dự án nào về mảng này mà hay hay, cần contributor thì rủ tôi tham gia với nhé :v
• Books: Bên cạnh đó thì tôi cũng đang plan để đọc một số quyển sách chuyên ngành này trong thời gian ngắn sắp tới, hy vọng sẽ sớm xong và sẽ viết techical report chi tiết cho từng quyển:
  • Designing Machine Learning System - Chip Huyen
  • Kiến trúc ứng dụng web - Nguyễn Thế Huy
  • System Design cho người mới bắt đầu - Nguyễn Thế Huy
  • Agentic Design Patterns - Antonio Gulli
  • Building Microservices: Designing Fine-grained system - Sam Newman

  đã sắp xếp theo thứ tự ưu tiên, nhiều khả năng cũng không đọc hết được cả 5 quyển ngay được, nhất là khi nhìn vào mớ dự án on-going vẫn quá dài và sắp bị cuốn theo vòng xoáy công việc mới nữa hiuhiu.

Đó, tản mạn có chút đỉnh cho năm 2025 mà viết tròn hai buổi tối mới xong. Ngày mai còn phải đi cống hiến cho tư bản nữa chứ. Nhìn chung thì 2025 với tôi khá nhiều điều may mắn, là một năm đi lên về mặt sự nghiệp cũng như cho tôi nhiều trải nghiệm mới tuyệt vời. Hi vọng 2026 vẫn sẽ như vậy, với nhiều challenge hay ho để giải quyết, những trải nghiệm mới và những bước tiến mới cho bản thân cả về phần con người và sự nghiệp.

Vẫn như năm ngoái, cảm ơn mọi người đã đọc đến đây (chắc là siêu dài :v). Form này để mọi người có thể gửi đôi lời đến cho tui trước khi năm 2025 khép lại. Gửi đê, tui sẽ unbox vào đêm giao thừa. form đây nhe 📬

祝大家 2026 年新年快乐! 💚

Review theo timeline mình đi, chứ không phải theo độ ngon đâu hẹhẹ :v

Bánh tráng nướng ở phố đi bộ Nguyễn Huệ (Sài Gòn)

Không khác gì vị Hà Nội, 25k. 6/10.

Bánh canh, hủ tiếu ở góc cửa Bắc chợ Bến Thành (Sài Gòn)

Overpriced nhất chuyến đi. Thực ra ăn không quá tệ nhưng cũng không ngon, người ra bỏ cả lòng vào trong bánh canh và hủ tiếu cho bát thấp cẩm. Ngồi vỉa hè 2 bát 180k và không ngon. 4/10.

Bánh bột lọc Huế ở chợ Bến Thành (Sài Gòn)

Mẹ mình khen ngon nhưng mình thấy bình thường. 25k/1 đĩa thì phải. 5/10.

Bún mắm ở chợ Bến Thành (Sài Gòn)

Ngon, lần đầu tiên mình được ăn bún mắm nên thấy nó đặc biệt vl, sau còn được đi ăn nhiều chỗ khác ngon hơn chỗ này. Rất nhiều người Hà Nội không ăn được món này, nhưng mình lại thấy hương vị đậm đà thực sự. 50k/bát. 7/10.

Ô mai ở Langfarm (Sài Gòn)

Thực ra là đặc sản Đà Lạt nhưng mình mua ở Sài Gòn :). Độ ngon: bình thường, hơi nhiều đường, giá thì khá rẻ, packaging tốt, thích hợp mua về làm quà. 7/10.

Bún mắm ở một quán gần chợ Bến Thành (Sài Gòn)

Quán này ngon này, vừa chạy mưa ở Sài Gòn, lạnh lạnh xong ăn bát bún mắm ngon, đậm đà thực sự, mình chính thức làm fan của bún mắm kể từ bát này. 60k/bát. 10/10.

Cơm bình dân ở chân núi Bà Đen (Tây Ninh)

Cơm bình dân kết hợp cà phê võng, giá không rẻ lắm, đồ ăn cũng bình thường nhưng do mấy ngày không ăn cơm nên mình thấy ngon hơn thường lệ :v. 6/10.

Cafe ở đối diện SVD Dĩ An (Bình Dương)

Quán cafe này gần văn phòng của mẹ mình nên tiện ghé thử chill chill, cafe bình thường, giá bình thường, được cái mát mẻ và đối diện sân vận động. 6/10.

Lẩu mắm cô Năm Đồng Tháp (TP. Dĩ An, Bình Dương)

Mẹ mình bảo mình sẽ thích món này vì thấy mình thích bún mắm. Mình thì thấy cũng ngon, second choice sau bún mắm, cũng có những điểm ngon hơn như nóng hổi, nhiều topping, sau nhúng lẩu ngon hơn, nhưng mình vẫn prefer bún mắm hơn. 200k/nồi cho khoảng 3 người ăn. 9/10.

Linh tinh tổng hợp ở Flamme Buffalo (TP. Biên Hòa, Đồng Nai)

Lúc này thì mình đi tiếp khách với mẹ nên mới vô quán này, do đối tác của mẹ recommend, có vẻ như khá nổi tiếng ở Biên Hòa. Đồ trong menu thì có vẻ như cũng giống đồ Bắc, ăn cũng tạm, không có gì xuất sắc, giá khá rẻ so với một quán nhậu, tiếp khách như này. 7/10.

Quán ốc trên đường Trần Hưng Đạo (TP. Dĩ An, Bình Dương)

Khá ngon, ốc tươi, trong này người ta đánh bắt được nhiều nên giá cũng rất rẻ, dù một số loại nước sốt hơi ngọt xíu. 7/10

Bún riêu trên đường Trần Hưng Đạo (TP. Dĩ An, Bình Dương)

Quán này cũng gần văn phòng của mẹ mình, ghé thử, khá ngon. Cùng là bún riêu nhưng trong này nước dùng đậm đà hơn hẳn ngoài Bắc, cũng có nhiều hải sản hơn (rất tươi chứ không phải hàng đông lạnh như ngoài Bắc). Trong này gần như không thấy trà đá mà các quán thường sẽ có free sâm dứa, sâm dứa quán này rất ngon, uống tỉnh người. 8/10.

Linh tinh ở chợ đêm Đà Lạt

Sữa đậu nóng, khoai nướng, trứng nướng và súp cua. Cũng không có gì đặc biệt lắm. Chợ đêm Đà Lạt cũng giống chợ đêm Sapa nhưng sầm uất hơn. Súp cua thì hơi ngọt và có mùi ngô nên mình không thích lắm. Có món kem bơ khá ngon nhưng ra sau nên mình không chụp hehe. À chợ này có mực nướng rất rất ngon, giá rẻ, 25k/con nhỏ, thịt ngọt, thơm, dày. Điểm trừ nhỏ là không bán kèm bia huhu, thích ăn mực uống bia thì mua bia rồi cầm ra mua mực nhe. 7/10.

Lẩu gà lá é Tao Ngộ (Đà Lạt)

Chuỗi quán này nổi tiếng đến mức một đống cửa hàng nhái. Mình đến quán gốc ở đường 3/4. Ăn cũng ngon, nước dùng siêu ngọt, gà ngon, lá é ngon, bún ngon, cái gì cũng ngon hehe. Ảnh minh họa vì ảnh đó mình lỡ xóa mất gòi hiuhiu. 9/10.

Cơm bình dân quán ven đường ở Đà Lạt

Quán tên Năm Huỳnh, đồ ăn khá ngon, cô chủ dễ thương, không sợ khách chê mà sợ khách gọi nhiều đồ ăn không ăn hết. Sâm dứa ngon, 7.5/10.

Gà nướng mọi ở gần làng Cù Lần (Đà Lạt)

Rất ngon, lần đầu tiên mình ăn “nướng mọi”, mình không hiểu nướng mọi là gì thì được giải thích là cứ thế nướng, không tẩm ướp gì cả. Gà nhỏ nhưng chắc thịt, da siêu giòn, thịt mọng nước, cơm lam tương đối ngon. 8/10.

Bún Bò Kho ở một quán ven đường Trần Quang Khải (Nha Trang)

Quán nằm đối diện cổng chùa gì đó ở một ngõ trên đường Trần Quang Khải, Nha Trang. Bún bò kho mình thấy tên lạ nên gọi nhưng hóa ra nó là sốt vang ngoài Bắc hehe. Dù sao vẫn khá ngon, đi mưa hơi lạnh ăn ấm cả người. Mẹ mình gọi bánh canh hải sản thì bảo không ngon lắm. 7/10.

Bánh canh bề bề - 110 Thích Quảng Đức (Nha Trang)

Quán này mẹ mình thấy review nhiều trên tiktok nên ghé thử. Điểm trừ nhỏ là hơi xa khu trung tâm, khoảng 3km chạy xe. Bánh canh bề bề ngon, nên gọi bánh canh bột lọc chứ không nên gọi bánh canh bột gạo -> sẽ thành sợi hủ tiếu. Nước dùng ngọt, bề bề tươi, rất nhiều bề bề (12-14 con lun). Sâm dứa ngon, nhân viên dễ thương. 8/10.

Bún mắm nêm gần trường Đại học Nha Trang

Ban đầu mình tưởng nó như bún mắm nhưng thực ra là một món khác hoàn toàn. Thấy nó như bún trộn nhưng trộn bằng nước mắm nêm, có thêm lợn quay. Món ngon, third choice sau bún mắm và lẩu mắm. 25k/bát -> siêu rẻ vì chỗ này toàn sinh viên. 8/10.

Bún cá gần Tháp Bà (Nha Trang)

Hôm đó đi tìm hàng hải sản để ăn nhưng nhà mình ra muộn quá nên họ cũng không còn nhiều đồ ngon. Ghé đại vào 1 quán ở đường Tháp Bà ăn. Bún cá cũng khá ngon, có chả cá siêu ngon (chả cá ở Nha Trang ngon đặc biệt so với chả cá ngoài Bắc), có gạch cua cũng nấu thành chả, nước dùng đậm nhưng họ cho sứa, ăn cũng được nhưng mình không thích lắm. 7/10.

Kem cuộn Thái Lan (Nha Trang)

Cái này chỗ nào cũng có luôn, lẽ ra sẽ không ăn đâu nhưng anh này bán ngay dưới khách sạn mình ở nên ngày nào cũng đi qua, cuối cùng cũng không cưỡng nổi =))). Mùi vị kem thì cũng bình thường, không nhớ lắm nhưng nhớ anh này sinh năm 89, quê ở Long Biên và trước làm Designer =)))). 6.5/10.

Mì tôm bến đò dân sinh Phú Quý (Nha Trang)

Mì này thì không có gì để review =))). Mình ngồi chờ tàu ra đảo, thấy các cô chú lao động ăn ngon quá nên cũng bon chen làm tí cho đỡ nhạt mồm. Cả mì hộp, cả xúc xích và chả có 20k rẻ zl. Nhưng có thứ khác còn rẻ hơn đó là vé tàu ra đảo Trí Nguyên (Hòn Miễu), chỉ 5k/lượt, với học sinh thì 4k :)). Lúc mình ra đảo cũng đúng lúc các bạn học sinh cấp 3 tan học nên đi tàu về, đảo (nhà họ ở đảo, học cấp 1,2 ở đảo, nhưng lên cấp 3 thì phải lên đất liền học), vì là ngày thứ hai nữa nên các bạn còn mặc áo dài, trông cũng dễ thương. 9/10 vì mì rẻ, tàu rẻ và các bạn học sinh dễ thương =))))).

Bún cá trên đảo Trí Nguyên (Nha Trang)

Lên tới đảo, ngay cạnh bến tàu có một cái chợ (cũng nhỏ xíu thôi), mình ghé ăn bún cá ở một quán giữa chợ luôn. Bún cá cũng bình thường, có chả cá ngon, nhưng quên không chụp. Chị chủ dễ thương, nhiệt tình hướng dẫn nhà mình đi chơi quanh đảo và cho thuê xe máy nữa. 6/10 cho đồ ăn thôi nhưng vì chị chủ nhiệt tình nên là 7/10.

Bánh xèo trên đảo Trí Nguyên (Nha Trang)

Bên ngoài là gạo, bên trong là tôm, thịt lợn và giá, cũng như bánh xèo ở ngoài Bắc, nhưng không được ngon lắm hiuhiu. 5/10.

Hải sản Tyrô (Nha Trang)

Quán này cảm giác như khá có tiếng ở Nha Trang, gần với Học Viện Hải Quân thì phải. Giá cả hơi mắc 1 chút nhưng xứng đáng, đồ ăn, hải sản ngon, tươi, chọn tại bể. Rất nhiều người Trung Quốc ăn, không thấy người Nga nào dù cảm giác như 40% số người gặp trên đường ở Nha Trang là người Nga (có lẽ họ không thích ăn Hải Sản). Giá hình như là 860k/2 người, thực ra là khá rẻ đấy chứ nhỉ. 8/10.

Còn nhiều món nữa mình chưa kịp ăn như kiểu Hủ tiếu Nam Vang, bánh mỳ Huỳnh Hoa, cơm gà xối mỡ,… nhưng chắc để lần sau vậy. Biết đâu lại có cơ hội relocation vào đó làm việc luôn thì sao hehe.

Trips

2024 của mình có 2 chuyến đi lớn thực sự để lại rất nhiều ấn tượng với mình là Happy June tại Sóc Sơn và chuyến đi cùng gia đình tại Hà Tĩnh.

Happy June thì có khá nhiều thứ để nói, chắc từ việc lần đầu làm plan cùng trưởng ban TThu nè, lên kế hoạch ăn uống, ngủ nghỉ, chơi bời, nhậu nhẹt cho đội nhóm nè :v Idk, nó cũng là một trải nghiệm khá thú vị và dành nhiều tâm huyết, rất may là chuyến đi cũng khá oke, không xảy ra nhiều thứ không ổn lắm ✌️. Cơ mà hơi đáng tiếc là đến October thì không tái hiện lại được nữa, phần vì mọi người bận quá và mình lúc đấy cũng hơi struggle với mấy cuộc thi hackathon nữa nên không có nhiều thời gian lên plan :v Thôi thì lại hẹn 1 dịp khác vậy.

Còn chuyến đi cùng với gia đình vào Hà Tĩnh thì cũng khá oke, ngắm biển, ngủ tại bờ biển lun (nó không tuyệt như mình nghĩ :)), ăn hải sản, chụp choẹt, đánh bài,… nói chung là khá oke, tự do, lại có khoảng gần 1 tuần release khỏi công việc nữa nên vui vẻ vui vẻ ^^ Biển trong này rất sạch, có một số chỗ hidden, ít khách du lịch mà nhà mình tìm kiếm được thì sạch vô cùng luôn, giá cả không chặt chém lắm, con người thì cũng khá thân thiện. Một trong những option mình sẽ rất muốn quay lại trong một ngày không xa.

Hackathons

Người ta bảo “trẻ không chơi, già đổ đốn”, nên năm cuối đại học mình đã tranh thủ làm một combo 7 hackathon trong 6 tháng (trong đó có 6 cái trong 4 tháng cao điểm) :)) ngồi đếm lại thì sợ hãi thực sự. Cơ mà oke đấy, thực sự mình cũng đã có những thành công nhất định, học hỏi được rất nhiều, và sau này sẽ không phải hối hận và nói “giá như” hồi đó mình tham gia cái này cái kia :v

Về team AI Techies, nó cũng là một cái duyên. Mình với Vinh cũng biết nhau 2 năm rồi, cơ mà anh em ít có cơ hội làm việc cùng nhau, thậm chí là chưa từng :v cơ mà mình hiểu Vinh là người thế nào, vẫn luôn respect khả năng của em ấy, thì tiện đúng lúc mình với Quân muốn tham gia một hackathon nào đấy và ý tưởng lớn gặp nhau :v Vinh gọi thêm Trung, một AI researcher trẻ cũng vô cùng tài năng và form team dần dần thui :v Mới đầu thì cũng chỉ định thử nghiệm thui, vậy mà chúng mình đã đi qua 4 cái hackathon (dù 2 cái team hơi flop tí :v) và đối với bản thân mình, cũng là lần đầu tiên mình cầm một team công nghệ lâu như thế và làm đầy đủ từng bước, từ tuyển người, form team, lên ý tưởng, lên plan, research công nghệ, research thị trường thực nghiệm và tiếp tục cải tiến sản phẩm - thực sự là một trải nghiệm lớn với mình :v Và work hard, play hard thui, chúng mình cũng có được vài thành công nho nhỏ, đặc biệt nhất là chức vô địch UET Campathon Open 2024 (như ảnh). Thực sự ngày hôm đấy khá mệt, mệt lắm, cơ mà khi được xướng tên là đội vô địch, tim mình với Hồng Quân như nhảy ra ngoài luôn :))) Duma, nó pheeeeeee, Hồng Quân thì trước đấy là Vua về nhì :))), đi đâu cũng nhì. Còn mình thì lâu lắm mình mới vô địch được một giải như này, cảm giác nó khó tả thực sự, sau đợt đấy, mình cũng gạt bỏ đi được những gánh nặng tâm lý thất bại đang trĩu trên vai từ lớp 12 cũng như thất bại đau điếng sau IAI Hackathon năm trước nữa. Cảm giác rất là Yomostttt!

Còn về team NutriMate, đây cũng thực sự là một trải nghiệm vô cùng oke với mình, lần đầu tiên, mình không trực tiếp làm các công việc research và implement mà hoàn toàn để cho các “bạn trẻ” làm :v và join team với vai trò PM/PO. Sau thời gian “mài kiếm” ở FPT, học hỏi được full workflow của một công ty top đầu Việt Nam, mang tầm cỡ quốc tế cũng như có thời gian thử nghiệm ở Campathon với AI Techies, mình đơn giản là bê nguyên những kinh nghiệm đó về, lập một team mới toàn người trẻ và tiến hành thui. Nhưng việc lập team này hoàn toàn là một ý tưởng “ngẫu hứng” nảy ra trong đầu và hoàn toàn không có dự định từ trước, mình chỉ đơn giản hỏi qua Hồng Quân, có một chút do dự vì thời gian mình quá bận và tối hôm đấy gọi điện cho KChi quất luôn :))

Việc làm việc với một team trẻ, các tờ giấy trắng như KChi, PAT, Cường và NPNLong mang cho mình rất nhiều cảm hứng và năng lượng. Mặc dù lúc đầu có vẻ mọi thứ chưa go well lắm vì sự chưa khớp giữa 2 bên: mình thì quá nghiêm khắc còn các bạn thì cần thời gian để học và chưa quen với cách làm việc, và thú thực thì thời gian đầu mình không kỳ vọng quá nhiều. Nhưng thực sự, khi đã quen bài của nhau rồi, các bạn thực sự là những người trẻ vô cùng sáng tạo và học hỏi cực kỳ nhanh và rất tự giác làm việc nữa, dù giai đoạn cuối mình khá bận trên công ty và lo cho cả team của mình nữa, nhưng team đã tự bảo nhau làm việc, merge code, hoàn thiện tính năng, chuẩn bị thuyết trình. Điều mà người “già”, đã làm việc lâu, với sức ỳ nhất định như mình phải nỗ lực rất nhiều để theo kịp các bạn trẻ. Nói chung là một trải nghiệm tuyệt vời ngoài sức tưởng tượng, các bạn đã làm được một sản phẩm thực sự, hoàn thiện, tuyệt vời và valueable, mình đã học hỏi và tích lũy thêm được kinh nghiệm quản lý dự án và làm việc với con người rất nhiều.

Đối với team, mình tin rằng các em đã được tham gia một trải nghiệm vô cùng tuyệt vời ngay khi vừa hết năm nhất. Nó vô cùng chỉnh chu, cẩn thận từng bước, workflow mang tầm quốc tế mà mình nghĩ là không có một team hackathon nào ở trường mình làm chỉnh chu được ở mức đấy (thực sự, không phải phóng đại vì mình bê nguyên workflow của FPT về mà), nó còn xịn xò hơn nhiều khóa luận của rất nhiều người ở trường, cũng như các công ty không quá lớn mà sau này các bạn trải nghiệm. Còn về kết quả, các bạn đã học được nhiều, surely about that, như mình đã nói ngay từ đầu: mình không muốn dạy các bạn để trở thành những worker - mình define hết và các bạn chỉ việc code theo như những cái máy, mà mình dạy các bạn cách tư duy sản phẩm, lên kế hoạch, join sâu vào mọi khâu và sẵn sàng làm được sau này khi không có một lead như mình. Và Output không làm mình thất vọng, dù kết quả cuộc thi không cao lắm (maybe do đen :v) cơ mà các bạn đều đã mang những trải nghiệm đó về và áp dụng với các team OOP của mình, lead ở các team OOP của mình và Long, Chi, Cường - 3 con 10, không có gì bất ngờ vì quá outperform so với các bạn cùng tuổi, còn Tuấn chắc hơi đen chút :v Nhưng đấy mới là cái tinh hoa, đấy mới là cái mục đích cuối cùng mà mình muốn đem đến cho các bạn, chứ không phải mấy cái dòng code GPT nó gen còn được hay mình code vội 1 đêm còn xong :v Team đã có một khởi đầu tốt, chúc các em giữ được đà phong độ và ngọn lửa đam mê, sự nhiệt huyết của tuổi trẻ và dành được thêm nhiều thành công nữa trong tương lai. Anh tin là các em làm được 🔥

Ngoài ra còn 1 vài hackathon nữa cùng các team khác cũng cho mình những trải nghiệm và bài học :v cơ mà thui, vì mọi thứ cũng ko thành công lắm nên khỏi kể đi, sẽ là bài học cho mình trong tương lai thui :v

Sức khỏe

Cái này chắc là cái buồn nhất luôn á :< Khởi đầu một năm (dương lịch) như shiet với việc đi khám ở chỗ anh Cần và thực sự phát hiện rằng mình bị GÃY XƯƠNG MÁC, vâng, xin cảm ơn bệnh viện E và một bác sỹ tư nào đấy rất nổi tiếng ở Hà Nội mà mình không tiện nêu tên đã chuẩn đoán mình chỉ bị rách dây chằng và cuốn băng vài tuần đến vài tháng là khỏi và đã lỡ thời điểm điều trị tốt nhất. Rất tuyệt vời đấy xin cảm ơn mọi người 🙂

Cũng may là sau này anh Cần (BS. Dương Tiến Cần - BS thể thao của đội tuyển Việt Nam) đã tìm thấy mình (chứ không phải mình tìm thấy bác sỹ nha :)) và giúp mình có cơ hội hiểu hơn, tìm được nguyên nhân và đã điều trị được đúng cách và hiệu quả, không thì chưa biết đến khi nào mình mới tìm thấy một đôi chân lành lặn để ra sân bóng nữa. Quá trình điều trị thì ổn, nhưng rất nản, mình cũng đã khóc - rất lâu rồi mới khóc, không phải vì những đau đớn khi cắm các thể loại máy vào người mà là vì việc mỗi ngày đi học xong đến phòng khám, nằm trên giường và nhìn trần nhà, ngày nào cũng như ngày nào và chẳng biết khi nào mình sẽ thoát khỏi nơi nà. Nó là một hình thức tra tấn tinh thần đối với mình khủng khiếp luôn, đau có thể chịu được, chi phí có thể bỏ ra được (dù khá nhiều) nhưng tinh thần thực sự là rất nản và muốn bỏ cuộc. Vâng, và sau rất nhiều thời gian điều trị thì mọi thứ cũng đã khá oke, mình đi chụp lại thì can xương rồi, dây chằng thì thi thoảng nó cũng chấm phẩy khi chơi thể thao mạnh phải vô cùng cẩn thận, cũng đã chơi thể thao lại, nhưng độ nhanh nhẹn và linh hoạt thì chắc chắn không thể bằng được trước kia rồi. Nhưng đối với mình như thế là quá oke, đã từng có những lúc mình nghĩ mình cả đời không được đi đá bóng nữa rồi ấy chứ.

Vâng, hạn này chưa qua thì hạn khác đã tới :v Lần trước gãy chân thì do đen, chẳng có lỗi nào của mình cả, do định mệnh sắp đặt thì chắc chắn lần này là do NGU, quá chủ quan và quá tự tin 🙂 Trong một ngày tháng 10 lạnh giá, vài (chục) chén rượu và đốp. Trông ảnh có vẻ nhẹ đúng không, mình vẫn lái xe được về nhà bình thường nhưng thực tế thì nó ảnh hưởng và lâu bình phục hơn rất nhiều, cũng may là chỉ bị thương phần ngoài da, đầu ko làm sao và không gãy cái xương nào dù cũng mất hơn 1 tuần để đi làm trở lại. Nhưng đúng là chỉ có cậu hôm sau nói chuyện mới làm mình tỉnh ngộ ra là: ầu, ok, mình đi ngu thì mình phải chịu đau, không sao tí hơi ngu thôi. Nhưng nếu mình đâm vào ai thì cút, không chỉ khổ người ta mà mình còn có thể mang án và nhiều phiền phức về sau 🙂 nó nghiêm trọng hơn nhiều việc một người “tuổi trẻ, nông nổi” như mình có thể suy nghĩ. Và lần sau, khi xác định uống nhiều là mình auto đặt xe, không phải cân nhắc nhiều.

Đi làm

Vì đã hẹn với Hồng Quân từ trước Tết, đợt ra tết thì chúng mình có dự định apply vào mấy chương trình của Viettel và Vin. Mọi thứ đang diễn ra khá oke, mình cũng đã đỗ Viettel (track Cloud), HQ sau đó cũng đỗ Vin và FPT AI Residency. Nhưng FPT xuất hiện như một cơn gió :)) dù FPT Smart Cloud rất bé so với cả tập đoàn Viettel, page cũng tí teo tương tác, chương trình thì không so sánh được về quy mô và sự quy tụ của các “anh tài” về cạnh tranh như ở Viettel, yeah, of courses i know that. Nhưng có một sức hút bí ẩn của FPT về sự tươi mới, phóng khoáng và tinh thần mọi người đem đến cho mình qua các buổi thi và gặp mặt, nói chuyện với mọi người. Lúc đấy thực sự khá phân vân vì đã có kết quả đỗ cả 2 bên Viettel và FPT Smart Cloud, nhưng cuối cùng mình đã đi theo lý trí mách bảo và chọn không đi theo số đông như đa số mọi người. Và khi vào công ty thì mình cũng không ngờ mình là Thủ khoa đầu vào Track Cloud :))) vâng, bất ngờ thực sự và cả áp lực nữa chứ :( và cuối chương trình talent 6 tháng thì cũng nhận về danh hiệu Innovation Champions và có kỷ niệm chương khá xịn xò hehe. (à, chị Q cũng đỗ track AI và là một cứu tinh của cuộc đời mình, thêm một người mình quá tin tưởng vào cùng công ty, join cùng chương trình, cảm giác quá là tuyệt vời hehe)

Vâng, và phía trên là những điều tuyệt vời và “cuộc sống màu hường”. Bên cạnh đó, cũng nhiều áp lực thực sự khi mình vào một công ty cạnh tranh như FPT hay đặc biệt là một team còn cạnh tranh hơn nữa như team mình (không nói tên đâu :v). Khá khó khăn với một người mới như mình, chưa biết chữ gì về cloud, các công cụ devops, hay hệ sinh thái FPT Cloud, giai đoạn đầu mình dành khá nhiều thời gian để học, bắt kịp với mọi người trong team (đã work với nhau lâu và rất chắc rồi), chưa kể áp lực từ anh T - lead trực tiếp của mình cũng nhiều khi làm mình áp lực đến phát khóc 😞 (nma chưa khóc, vẫn cứng lắm, thi thoảng cái gì sure vẫn dám cãi :))) dù anh T là một người cực kỳ, cực kỳ giỏi cả về tech và business, mình đã học hỏi được rất nhiều (thực ra cái cách mình lead team NutriMate rất giống cách anh T lead các nhân sự bên dưới như mình :v, kiểu y đúc ấy :v). Rồi là việc cân bằng thời gian giữa đi học và đi làm này, giờ thì cũng hết môn trên trường rồi và mình đã đi làm fulltime được, đã có những lúc vất vả vler, áp lực vler, đã từng nghĩ đến việc chuyển công ty và đi phỏng vấn chỗ khác. Mình thực sự đã pv chỗ khác và lương cao gấp rưỡi lương hiện tại, nhưng mình đã từ chối chỗ đó vì cảm giác “nhàn” quá, các bài toán đơn giản, không có tính cạnh tranh cao như bên mình cũng như cơ hội để grow là không cao. Mình tin rằng chịu khó “nếm mật nằm gai” ở đây thì sau này sẽ có nhiều cơ hội phát triển hơn rất nhiều. Nói chung là mình đã có một khởi đầu tốt, đã được đặt kỳ vọng nhiều, nhưng bản thân phải cố gắng hơn rất nhiều, không được phép ngủ quên trên những chiến thắng (mà mình còn chẳng cho là cái gì to tát) của hiện tại vì tương lai còn khó khăn hơn rất nhiều.

À, khoe 1 tí thì sau (giờ là 8 tháng) làm việc ở FPT, mình đã tự mua cho mình được 1 con Macbook Pro , 1 ipad , 1 laptop cho mẹ, mua ghế CTH ở nhà, tự đóng học 3 kỳ gần nhất, tự chủ tài chính cá nhân hàng tháng và dư một khoản khá lớn để đến Tết mang về hỗ trợ gia đình, cho 2 em hoặc làm gì đó ý nghĩa cho 2025 hehe. Dù số tiền không lớn so với nhiều người, nhưng thực sự đó là công sức của mình cố gắng, và mình thực sự rất trân trọng những điều ấy.

SGUET

Với SGUET, thực ra cũng không có quá nhiều điều để nói như các năm trước, năm nay đón S12 và gần đây là cả S13. Giai đoạn đầu ban chủ nhiệm mới của ban thì mình cũng cố gắng hỗ trợ và định hướng nhiều, nhưng càng về sau thì mình nghĩ điều đó hơi thừa và gây áp lực cho các bạn nên cũng ít dần, lùi dần về sau. Các hoạt động thì mình tập trung nhiều ở ban, tham gia tuyển quân, training cho thành viên mới trong ban, bonding nội bộ ban và ở câu lạc bộ tham gia được gì thì tham gia, dù thi thoảng đúng là không còn cảm thấy còn ý nghĩa thật :v (chắc trước các anh chị cũng đã từng trải qua cảm giác này). Vẫn vậy thôi, mỗi năm một khác, nhưng SG là một câu lạc bộ khá đặc biệt vì vẫn còn duy trì được các thế hệ với nhau và luôn chào mừng các anh chị trở về. (Điều này khá ngạc nhiên ở các trường khác khi mình nói chuyện với các đồng nghiệp trên công ty về câu lạc bộ). À, tất nhiên, một điều tuyệt vời mà SG đã mang đến cho mình trong năm nay chính là team NutriMate - nãy mình chia sẻ quá dài ở phần trên rồi :v Sau này nếu có thời gian, mình vẫn muốn tiếp tục làm việc, hướng dẫn các team tương tự và thậm chí đến một lúc nào đấy là mở một internal Hackathon :v - ý tưởng thế thui, chứ nhiều cái chưa thực hiện được lắm :v

Chuyện tình cảm

Không có nhiều thứ để nói lắm :)) mình rất bận với công việc nên năm nay có 2 quãng thời gian (tất nhiên là cách nhau) mình có quen 2 bạn nữ - một bạn trong trường và một bạn ở trường khác, nhưng một phần vì không thực sự hợp, một phần do công việc của mình khi đó còn khá lu bu nên mình đều chủ động là người đưa ra việc dừng lại trước. Giờ thì đỡ hơn chút rùi, cuộc sống đang khá oke cả về công việc, cuộc sống và tài chính, mình đang thấy ổn, đang tìm lại được sự cân bằng và sẵn sàng đón nhận mối quan hệ mới nếu tìm thấy sự đồng điệu.

Bản thân thì mình thấy mình giờ sống theo phong cách hướng về bản chất, không chạy theo số đông hay những thứ hình thức bên ngoài, không vội vàng, đôi khi hơi outdated so với người cùng tuổi (mình không dùng Tiktok, Locket hay Threads). Thường mình sẽ nhìn vào personality của một người trước khi quan tâm đến ngoại hình hay những thứ khác, vì đơn giản đó là thứ quan trọng để xem mình có thực sự hợp được với nhau hay không cũng như đã được build up qua hàng chục năm, còn những thứ khác hoàn toàn có thể thay đổi dần dần khi mỗi người đã tìm được lý do để thay đổi.

Nhìn chung, mình nghĩ mình sẽ cởi mở hơn với các mối quan hệ trong 2025.

New Hobbies

Có 2 sở thích mới được hình thành trong năm 2024 của mình đó là: Đi bộ và cầu lông. Thực ra hồi mình cấp 2, cấp 3 cũng đã từng có những quãng thời gian mình thích 2 bộ môn này rồi, nhưng đơn giản là không tìm được crew và không có lý do để duy trì đều đặn (so với hồi đó là đá bóng và bóng rổ).

Và vào FPT, mình xung phong đăng ký vào đội chạy để đóng góp số KM cho trung tâm dù không bắt buộc, mình cũng bị phạt tiền những tuần đầu vì không đạt chỉ tiêu :)) nhưng từ lần đó, mình đã đi chạy hàng tuàn, đã hình thành được thói quen 5km/tuần. Bạn đang đọc đến đây và kiểu “WTF? 5km/tuần mà cũng khoe ấy hả, nó còn chẳng bằng số lẻ của tôi nữa?” ừ thì 5km/tuần chẳng phải con số lớn, nhưng mình đi đều đặn hàng tuần từ khoảng tháng 5 đến giờ, gần như liên tục, trừ tuần mình bị tai nạn. Với lại, mình đi bộ đâu phải để “đi bộ”, mình đi bộ để cho đầu óc thư thả sau các giờ làm việc, ngồi máy tính cả tuần, và để rèn luyện cho bản thân một thói quen tốt, một nếp sống đều đặn mỗi chiều chủ nhật. Nếu ai đó chế giễu mình là chạy có 1 tí hay chạy chậm như sên (thực ra mình toàn đi bộ mà, chạy mấy đâu), thì kệ họ 😀, mình chẳng bao giờ quan tâm vì mình đang cố gắng cho bản thân mình và đang thi đua với chính mình. Kể cả ngày sinh nhật 15/9 (chủ nhật), mình lu bu nhiều việc buổi chiều quá xong tối cũng quên luôn :D, thế là 11h đêm mới nhớ ra và 11h20 mới bắt đầu những Km đầu tiên, cố xong trước 12h và mình đã làm được :v, đấy mới là tinh thần mà mình mong muốn học được từ cái việc chạy bộ này.

Sở thích còn lại là Cầu lông. Mình vô tình tìm được kha khá người thích cầu lông trên công ty :v xong rủ mọi người lập team cầu lông luôn. Mới đánh được 2 buổi cơ mà khá vui và mình nghĩ sẽ đi được lâu dài. Trình độ thì tất cả nhóm mình ở cỡ trung bình yếu so với các vợt thủ thui, cơ mà mình cũng chẳng quan tâm mọi người nói gì mà =))) đánh vui vẻ ra mồ hôi, với anh em bonding sau những thời gian làm việc với nhau trên công ty thui :v Mình cũng cảm giác thích cầu lông hơn đá bóng rùi, miễn là khởi động kỹ và dùng băng cuốn cẩn thận khi chơi là oke (please cái đống dây chằng với xương đừng làm sao 🙏).

Đấy, nhìn chung thì cuộc sống 2024 của mình nó có vậy thui :v Như nãy chia sẻ thì từ lớp 12 đến năm 2, năm 3 đại học cuộc sống nó cứ lu bu, gặp nhiều trắc trở cả về chuyện tình cảm lẫn gia đình, đặc biệt là sau một số thất bại nhớ đời của bản thân thì mình cảm giác thiếu tự tin và thấ mọi thứ khó khăn thực sự. 2024 đối với nhiều người có thể chưa phải là một năm may mắn lắm, nhưng đối với mình, dù đã đem đến nhiều thử thách nhưng có lẽ nó đã cứu rỗi mình rất nhiều. Hy vọng 2025 sẽ tiếp tục mang đến cho mình nhiều thử thách và cơ hội để mình phát triển hơn nữa. Nếu đọc được bài viết này, bạn là những người rất đặc biệt với NHT trong năm 2024 vừa rồi và nếu đã mất công đọc đến đây, có lẽ mình cũng là một người tương tự với bạn nhỉ :v. Nếu có lời gì muốn gửi gắm cho NHT thì hãy viết vào đây nhé. Chúc mọi người một năm mới an lành! 💙

Fear of speaking

Sợ nói trước đám đông là bản chất của con người, gần như đối với bất cứ ai. Hồi mình còn đi làm ở công ty cũ, sếp mình, anh Harry có chia sẻ rất nhiều về vấn đề này. Anh thường xuyên lead các team dev người Việt đi làm cùng các team nước ngoài như Mỹ, Ấn, Nhật,… và anh nói rằng điểm yếu lớn nhất và cũng là điều luôn luôn bị phàn nàn bởi các dev người việt là phần communication. Không phải vấn đề ngoại ngữ, ngoại ngữ chúng ta không phải là quá tệ nhưng cái cách chúng ta giao tiếp, chúng ta thể hiện, chúng ta nêu ý kiến trong cuộc họp hoặc trong khi làm việc thì đang gặp những vấn đề rất lớn, và chủ yếu là do văn hóa của người Việt Nam ta. “Biết thì thưa thốt, không biết thì dựa cột mà nghe”, “Ăn cơm mèo nói leo các cụ”, thói quen “Cha chung không ai khóc” (mình cực ghét cái này), văn hóa khiêm tốn (quá mức), văn hóa kính trên nhường dưới (khi bị áp dụng mọi lúc mọi nơi, không cần quan tâm đến hoàn cảnh hay yếu tố tranh luận phục vụ cho công việc),… những văn hóa ấy không hề xấu, không hề có lỗi nhưng lỗi ở cách chúng ta áp dụng nó một cách thái quá, một cách bừa bãi từ đó dần hình thành nên nét tính cách mới: lười nói :D

Nếu mà đổ lỗi 100% cho bản chất con người thì cũng hơi oan cho loài người quá, nên cũng phải nhìn nhận khách quan một xíu :D. Việc lười nói, ngại nói còn bị cộng hưởng bởi nhiều nguyên nhân khác, ví dụ như việc người nghe chưa thực sự chú tâm, không để ý, bên dưới còn bận nói chuyện, bấm điện thoại, quay lên quay xuống làm nhiều khi người nói cũng mất hứng, mất tập trung. Hay một lý do nữa chủ yếu về mặt chuyên môn, khi chúng ta chưa có nắm thực sự chắc về chuyên môn mà phải chịu những áp lực quá lớn từ những ánh mắt ở bên dưới, có thể là sếp, anh chị senior, thầy cô hay hàng chục cặp mắt bên dưới nhìn lên - những người mà mình nghĩ họ có kiến thức chuyên môn rất cao, nắm rất chắc những phần mình định nói và (mình nghĩ) là sẵn sàng “chỉnh” mình ngay khi mình lỡ nói cái gì stupid :D.

Chả phải lấy ví dụ đâu xa, ngay sáng nay thôi, tại một buổi present nào đó ở công ty F :)))

No substitute for preparation

Người ta đã thống kê rằng, 90% sự lo lắng của mình trong bài nói đến từ sự chuẩn bị không đầy đủ. Sự chuẩn bị tốt là việc bắt buộc nếu bạn muốn có một bài talk tốt. Dù bạn yếu đến đâu cả chuyên môn, độ tự tin, khả năng nói, nếu bạn có sự chuẩn bị tốt bạn vẫn sẽ có một bài talk ổn và ngược lại, cho dù bạn giỏi như nào nhưng bạn không chuẩn bị, việc bạn choke hoặc overtime hoặc thiếu tự tin là chuyện chắc chắn xảy ra.

Những nghiên cứu khác cũng chỉ ra rằng, việc lo lắng nó cũng không phải là cái gì đó “xấu xí” 100%. Việc có một mức độ lo lắng vừa phải, sẽ làm bạn có thêm sự phấn chấn, hồi hộp và thể hiện được những gì tốt nhất của mình.

Always start with “Why?”

Bạn luôn phải đặt câu hỏi: Mình đang làm việc này để làm gì? Tại sao mình làm cái này thay vì cái kia? Bạn viết email xin điểm của thầy cô thì tại sao thầy cô phải hỗ trợ bạn? Bạn apply cho một học bổng du học thì tại sao người ta phải chọn bạn thay vì những ứng viên khác? Bạn ra ngân hàng vay vốn thì tại sao người ta phải cho bạn vay? Và trong bài talk cũng vậy: Tại sao bạn phải give bài talk này? & Tại sao người ta phải bỏ công sức, bỏ thời gian của người ta ra để ngồi đây lắng nghe bạn?

Put your audience first

Luôn phải nhớ rằng: Người nghe phải là trung tâm của buổi talk. Bạn không đến đây để nói điều bạn muốn nói, bạn phải nói cái người nghe muốn nghe. Điều này cũng giống như trong kinh doanh, nhiều người quá yêu sản phẩm của mình, hùng hục R&D, hừng hực khí thế, nghĩ là ngày mai release sản phẩm 1 cái thôi là sẽ thành triệu phú, nhưng quên mất rằng đấy là cái mình muốn bán, chứ không phải là cái thị trường cần.

Bạn luôn luôn phải chuẩn bị và nghiên cứu kỹ xem đối tượng lắng nghe là ai. Cùng 1 bài talk về một hệ thống website bán hàng chẳng hạn, bạn nói cho sinh viên trường UET sẽ khác, bạn có thể nói về công nghệ, về tech stack, về những thứ nặng về kỹ thuật,… oke, nghe có vẻ ổn. Nhưng đừng bê nguyên cái bài đó đi nói cho các sinh viên kinh tế như bên FTU (they wont give a f*ck about what you’re saying:D) họ chẳng hiểu thằng điên trước mặt mình đang nói cái gì cả, thay vì thế tại sao bạn không nói nhiều hơn về các ứng dụng của hệ thống của bạn cho việc kinh doanh, thương mại điện tử,.. v.v

Good aims

Bạn đến đây talk cái gì thì bạn phải có chọn một mục tiêu tốt. Nếu bài talk chỉ nhằm chỉ trích, chê bai, nói công nghệ ABC yếu, đã lỗi thời, hệ thống XYZ không đủ tải, blablo. Toàn những thứ negative mà ko đưa ra solution thì nó thực sự là một bài talk mang rất nhiều năng lượng tiêu cực và khó nghe với người nghe. Thay vì vậy bạn có thể: Phân tích công nghệ A → phân tích điểm mạnh, điểm yếu,… → nói tiếp đến các phương án cải tiến/giải pháp hoặc ít nhất là đưa ra vài suggestion cho giải pháp. That’s good!

Khán giả expect: từ những abcxyz mà thằng này nó trình bày đấy thì mình rút ra được bài học gì?

Confident

“Never, NEVER apologies for being an inexperienced speaker”

“Never say something like: you’ll have seen all this before or you will know more about this than I do”

Chúng ta bị ảnh hưởng quá nhiều của văn hóa Á Đông, cụ thể là khiêm tốn quá. Chúng ta thường có xu hướng mở đầu bài thuyết trình bằng cách tự nhận mình không có nhiều kinh nghiệm trong lĩnh vực này blabla,… mong có gì sai sót mọi người góp ý nhẹ nhàng cho mình. Điều này như kiểu bạn chưa đánh đã sợ thua, đã chủ động nhận thua. (thầy nói đến đoạn này là mình bị giật mình thon thót, vì lần nào mình cũng mở đầu như thế, cả buổi sáng nay ở công ty cũng vậy). Bây giờ hãy đặt cương vị dưới một người nghe: Nếu bạn không tự tin về những cái mình nói thì tại sao người ta phải nghe bạn nói, hay người ta sẽ hoài nghi rằng liệu cái bạn nói là đúng hay sai, có giá trị tham khảo không hay lại ngồi đây phí thời gian?

Luôn nhớ rằng: Audience are on your side. Mọi người đến đây để nghe, để học hỏi. Những người đã ngồi đây tham gia, lắng nghe bạn thì họ cũng đã nghĩ bạn (hoặc bài talk của bạn) có giá trị với người ta, ngta muốn học hỏi từ bạn. Còn nếu người ta không thích bạn hoặc không nghĩ bài talk của bạn có giá trị thì người ta đã không đến nghe rồi.

Ngoài ra, việc đặt câu hỏi ở ngay đầu bài thuyết trình cũng khá là risky. Bạn phải có người có nhiều kinh nghiệm, hoặc câu hỏi của bạn, phạn phải biết chắc chắn câu trả lời như nào rồi, còn nếu 50/50 thì rất nguy hiểm. Một câu hỏi mở đầu gây tranh cãi hoặc không được sự hưởng ứng nhiều của mọi người rất dễ phá hỏng cả bài thuyết trình của bạn.

Speaking attitude

Thái độ của bạn khi nói rất quan trọng, bạn không thể nào đến một hội nghị nơi người ta đã đến trước 30p-1 tiếng chờ bạn để nói cho xong phần của mình được. Bạn cũng không thể nào nói như hết cơm hoặc cầm giấy đọc, điều đấy thể hiện bạn không tôn trọng khán giả và, rất khó có một bài talk thành công. Hãy mang đến một sự hào hứng, vui vẻ, sao cho người nghe phải cảm nhận được năng lượng tích cực, người ta muốn học hỏi từ bạn.

Một số kỹ thuật có thể được sử dụng

Opening sentences

Very important. Mình nên nói ngắn gọn, tránh những lời cảm ơn ko cần thiết, vòng vo, v.v Ở văn hóa Việt Nam thì đôi khi phải kính thưa, kính gửi hơi nhiều, phải khéo ở chỗ này: làm thế nào đấy vừa để nó ngắn gọn, vẫn thưa gửi được những người quan trọng nhất trong buổi họp (giám đốc, sếp, khách hàng, nhà tài trợ kim cương, thầy hiệu trưởng,… tùy mỗi trường hợp) cũng như không làm phật ý những người còn lại có mặt, điều này cần phải khá khéo léo nếu không rất dễ mất điểm. Xong phần chào hỏi thì đến câu chủ đề: cần phải trực tiếp, rõ ràng, vô phát chủ đề luôn, phải trả lời câu hỏi why cho khán giả: tại sao tôi ngồi ở đây nghe ông X này phát biểu? Đừng vòng vo Tam Quốc nhiều lời.

Time keeping

Bạn nói dài quá: không ai nghe. Bạn nói ngắn quá: không ai hiểu. Phải nói đúng theo khoảng thời gian ban tổ chức đã sắp xếp. Ví dụ ban tổ chức đã chuẩn bị cho phần của bạn 30p, bạn không thể nói 10p xong xuống được, người ta sẽ bảo bạn chuẩn bị sơ sài, không đủ kiến thức, thiếu chuyên nghiệp hoặc nặng hơn không tôn trọng người nghe. Nhưng bạn cũng không được nói 45p, 40p hay thậm chí 35p cũng không thể được, thiếu một chút thì oke nhưng bạn quá 1 phút cũng là cái gì đấy vô cùng tệ rồi. Giả dụ như lẽ ra 7h tan, ngay sau đó họ có cuộc hẹn quan trọng hoặc đón con hoặc đi date với người yêu mà bạn mãi không cho người ta về thì tâm trạng người ta sẽ cực kì, cực kì tệ, vì vậy tuyệt đối không vi phạm thời gian nói, dù chỉ 1 phút.

Một tip nữa là khi chuẩn bị hết bài thuyết trình (còn 5p/hoặc một phần) thì nên thông báo cho mọi người biết mình sắp xong, ví dụ “Giờ còn nội dung cuối cùng mình sẽ nói ngắn gọn trong 3-5p cuối, mọi người chú ý lắng nghe nhé”, tự dưng người ta đang nghe bài talk rất dài của mình từ đầu đến giờ, người sẽ tự dưng cảm thấy có tinh thần hơn, kiểu “yê, còn 5p thôi, nghe nốt cái, sắp thoát rồi” :D hoặc “Ôi, sao hay thế này mà đã đến phần kết rồi, phải tập trung nghe nốt đoạn cuối này mới được”, trường hợp nào bạn cũng có lợi vì người ta sẽ tập trung hơn mà, phải không? Và nhắc lại, để làm được điều này, bạn sẽ cần phải có sự chuẩn bị rất kỹ, tập dượt nhiều mới căn thời gian chuẩn được.

Mỗi slide bạn cần nói khoảng tối thiểu 30s, dài hơn ko sao nếu nó là slide quan trọng mà bạn cần giải thích kỹ, nhưng đừng đảo slide liên tục, nhất là khi slide còn quá nhiều chữ. Cần tránh lỗi rất hay mắc phải của những người thiếu kinh nghiệm: Tham lam, ôm đồm cho quá nhiều slide, đến khi thuyết trình thì lướt, lướt và lướt, Người ta chưa kịp đọc hết nội dung, chưa kịp hiểu slide nói cái gì, vẽ cái gì bạn đã nhảy slide rồi. Vô cùng khó chịu nếu ở góc độ người nghe.

Preparing the content: tell ‘em, tell ‘em, tell ‘em

Trong hội trường, tại một thời điểm luôn chỉ có một góc/một cơ số người nghe mình nói. Những người khác họ đang bấm điện thoại, họ đang bận nói chuyện với người ngồi cạnh, hoặc họ đang suy luận về những thứ bạn vừa nói trong slide trước nên không thể tập trung 100% thời gian vào từng khoảnh khắc mà bạn nói được. Chính vì vậy, nếu bạn có những thông điệp quan trọng cần truyền tải, bạn phải nói đi nói lại nhiều lần: mở đầu, giữa, sau sau và đặc biệt là kết luận.

Và cũng đừng đưa nhiều thông tin quá vào bài talk, đừng chạy theo lượng nội dung. Nếu bạn đưa quá nhiều thông tin cho người khác vào một thời điểm, thì sẽ làm người ta mệt và rất khó tiếp thu.

Numbers and visual aids

“Prepare your talk for deaf people or gold retrievers”

Mình phải chuẩn bị bài talk cho những người điếc, cả những người không hiểu bạn nói cái quái gì (cụ thể) nhưng người ta vẫn phải hiểu bạn đang nói gì. Giả sử, bạn chuẩn bị present cho dự án đang chạy của công ty, vì là dự án lớn nên thành phần tham gia buổi hôm đấy có tech lead của dự án, có các thành viên trong team của bạn và có cả giám đốc. Giám đốc chính là deaf people, ông không đủ rảnh để nghe bạn thao thao bất tuyệt về công nghệ về về kỹ thuật,… mặc dù những cái đấy bạn nói đều rất ổn với team của bạn và với tech lead của bạn. Mọi người đang join dự án cùng bạn nên rất hiểu những gì bạn nói và thấy ổn với những gì bạn trình bày, nhưng giám đốc thì không, chính mình đã mắc phải lỗi này ở một buổi sprint review tại công ty B vào năm ngoái, buổi họp đó có cả phó giám đốc công ty (dù mình không được báo trước), mình lại quá chạy theo nói về kỹ thuật mà không nói được là từ những phần kỹ thuật đấy mình sẽ rút ra được điều gì và nhìn mặt giám đốc lúc đấy thực sự chán, mình cũng quan sát được, cũng sợ nhưng cũng không biết xử lý thế nào. Vậy làm thế nào trong những trường hợp đó? Bạn nói đông tây nam bắc gì cũng được, nhưng phải có số liệu chứng minh, từ số liệu bạn phải visualize ra đồ thị và những số liệu đấy phải biểu diễn ra những insight càng dễ hiểu càng tốt.

Notes

• Bạn có thể không cần/không nên note ra giấy, mà có thể note ra chính slide ở chế độ slideshow. Nhưng: KHÔNG ĐƯỢC ĐỌC!!!
• Khi thuyết trình cũng không nhìn chằm chằm vào 1 chỗ của khán giả.
  • Những người khác người ta sẽ bảo là thằng đấy chỉ quan tâm bên kia thôi, không thèm để ý đến bên này,
  • Người ở góc bị nhìn: khó chịu, căng thẳng.
• Highlight những thông tin quan trọng cần nhấn mạnh.
• Ở mỗi thời điểm chỉ nên nói 1 concept thôi không người nghe sẽ loạn mất

Conclusion

Bài talk của bạn luôn phải có kết luận. Bạn nói đông tây nam bắc giời bể gì không biết nhưng nếu không có conclusion thì bài talk của bạn cũng chỉ để vứt đi. 5p sau cuộc họp người ta ra ngoài nói chuyện với đồng nghiệp, người ta uống cốc cafe là quên ngay bạn vừa nói gì, dù bạn có nói hay đến nhường nào.

Tóm lại, trong lĩnh vực công nghệ, nếu muốn lên cao thì ai cũng cần phải talk, dù bạn làm kỹ thuật, làm quản lý, sales, nói chuyện với khách, nói với sếp hay ở trường với thầy cô để thuyết trình bài tập lớn hoặc khóa luận thì đều cần. Vì vậy kỹ năng chuẩn bị cho một bài thuyết trình tốt là vô cùng quan trọng và sẽ giúp bạn rất nhiều sau này. Bài viết hơi dài nhưng hi vọng sẽ mang lại giá trị cho bạn! Have a nice day!

Gặp gỡ

Kể ra thì việc biết đến câu lạc bộ của tôi thì cũng khá là tình cờ, cũng là nhờ một người khác chứ cũng không phải tự mình tìm. Tôi thì là thằng hướng nội, nhưng nhìn bề ngoài thì khá hướng ngoại. Lên đại học thì cũng khá thích tìm kiếm, mở rộng mối quan hệ và ngay lập tức “bắt sóng” được trong K66CN1, làm quen, chơi game, biết được khá nhiều người trong ngành và cả nhiều nhiều anh chị khóa trên. Ở bên câu lạc bộ bóng đá thì tôi có quen anh Hoàng (khóa trên ở trường C3), sau đó là anh Chung, chị Linh, đã bị dí vào ngồi trong Ban Truyền thông của bên đó des ấn phẩm cho UETFC ở Club Day rồi, vì lên đại học với đam mê duy nhất là bóng bánh mà, nên hồi đó mê câu lạc bộ đá bóng lắm luôn, đến ngày club day thì vào chơi với nhiều câu lạc bộ quá, nhưng cũng chả có ấn tượng gì lắm với SG, chỉ có ấn tượng với AE - hàng không vũ trụ và EC - tiếng Anh vì mấy anh chị bên đấy vào nói chuyện cũng hay, cũng hài (đợt đấy còn định apply AE luôn ấy).

Nhưng thứ làm tôi ấn tượng đầu tiên về SG thì có lẽ sẽ là Big Game 2021. Đợt đấy cùng nhóm CN1 mà, nên có bạn Diễm Quỳnh cứ gửi đơn đăng kí Big Game vào trong nhóm K66 CN1, thế là thôi, cứ đăng kí cái cho vui, được cái tôi có cái tính nghiêm túc, nên điền form các thứ cũng cẩn thận, đầy đủ, profile hướng ngoại các thứ các thứ nên cũng pass (về sau mới biết là mọi người lọc đơn Big Game kỹ và tỉ lệ chọi cao lắm). Pass rồi thì được vào team chị Lê Minh Hồng - một người có rất nhiều ảnh hưởng với tôi về sau và anh Thành. Hồi đó bị choáng ngợp bởi công tác tổ chức Big Game, và công nghệ khi chơi chính là nền tảng Gather Town (năm đấy dịch nên nửa đầu năm nhất của chúng tôi là online), kiểu anh chị tổ chức, xây map, bonding xịn xò vl ấy. Tôi được làm quen, chơi game zui zui đến 2-3 giờ sáng với nhiều anh chị như chị Tôm, chị Hồng, chị Trang Corn, anh Lê Chiến,… và nhiều bạn cùng/khác team nữa như Nhật Lê, Thủy, Trương Tấn Thành, Đỗ Đăng Quyền, Bùi Hương Giang… nói chung khá vui tại đợt đấy học hành, sinh hoạt online cả ấy nên rất cần nhu cầu kết nối, mà chơi Big Game được kết nối nhiều vl nên tôi mê 😍. Nhưng đáng kể nhất phải là những buổi bonding, ngồi nói chuyện với chị Hồng đến tầm 3-4h sáng, chị Hồng kiểu quá là oki luôn, quá trải đời, quá dễ nói chuyện, quá zui zui, kể cho tôi nhiều câu chuyện từ zui zui đến nghiêm túc, tôi còn nhớ chị chê tôi suy nghĩ “quá già” so với tuổi 20 :))))), chị cũng nói một chút về SG và các câu lạc bộ đại học nói chung và nhớ nhất chị bảo là “mọi thứ nó cũng không màu hồng như em nghĩ đâu”.

Nói chung là tôi cũng nghĩ, chỗ nào chả có người này người kia, nhưng mà đam mê thì cứ vô thôi, thích là nhích, sao phải xoắn, thế là quyết tâm apply bằng được SG. Chị Hồng cũng gạ gẫm vào ban Truyền thông với chị - tôi từ chối vì đang làm ban Truyền thông bên FC mất rồi, mà chủ yếu tôi muốn rèn luyện nhiều kỹ năng, chứ cũng không muốn làm mỗi truyền thông ở nhiều bên, sợ nó bị tù. Tiếp đến, chị Hồng gạ tôi vào ban Tổ chức sự kiện (chắc tại cũng thấy tôi hướng ngoại, tất nhiên ban TVHT sẽ không hợp với tôi), nhưng mà tôi cũng chê =))) tại nghe được nhiều câu chuyện là mấy câu lạc bộ Sự kiện các thứ của mấy trường NEU, FTU sẽ “ăn chơi”, đi chơi nhiều, uống rượu nhiều, nên tôi sợ bị “chơi” nhiều quá (Fact: về sau tôi thấy tôi còn đi chơi với uống nhiều hơn người TCSK cùng khóa =))). Rồi, vậy là sao, tôi muốn vào câu lạc bộ này bằng được, nhưng 2/3 ban đã bị tôi “chê” rồi thì còn mỗi ban còn lại, buộc phải chọn thôi - Tư vấn hỗ trợ. Hồi đấy tôi chả biết tư vấn hỗ trợ là làm gì đâu, cũng không biết việc làm tuyển sinh các thứ của bên câu lạc bộ, đợt tuyển sinh cũng có nhắn hỏi page nhưng mà cũng không biết là các admin bên câu lạc bộ rep, nghĩ là thầy cô thôi, BKOD thì tôi biết giải Ba Quốc Gia Tin được tuyển thẳng rồi nên cũng chill, đi chơi là chính chứ gian UET hồi đó chán phèo, có mỗi tư vấn, chưa có game các thứ như năm nay.

Nhưng mà kệ thôi, với cái sự tự tin có lẽ sẽ hơn khá nhiều các bạn chạc tuổi hồi đó, không ngại ngần apply vào bên nào, thì tôi cũng chả có ngại việc mình không hiểu biết nên không dám apply, cứ apply mạnh thôi, đi phỏng vấn gặp anh Phúc Mạnh, chị Thơm, bị hỏi khó thì trả lời bừa =)), cũng may là anh chị nương tay mới qua được vòng phỏng vấn :v Vào vòng trong thì chill hơn, tôi cùng team với Phạm Văn Mạnh và Hà Diệu Trúc. Tuy không làm lead nhưng tôi nghĩ mình cũng có tầm nhìn, đóng góp và ảnh hưởng rất nhiều, tham gia được rất nhiều vào kế hoạch và sản phẩm của team. Nói chung là hồi đấy tuổi trẻ mà, ngựa non háu đá, tự tin lắm :v, giờ lớn hơn 1 chút vấp ngã nhiều, đau nhiều nên cũng rén hơn nhiều rồi, không thể so độ tự tin với thằng Thái hồi đó được. Nhưng cũng rất là may, team tôi hồi đó làm khá tốt (tôi cũng chả xem mấy team còn lại nhiều đâu), hôm thuyết trình bị ốm nên gần đến giờ mới vào được, và tèn ten, cả team đều pass (thực ra là 3/4 - cơ mà bạn kia sủi từ đầu nên không tính). Nếu nói về tuyển quân thì còn một người nữa khá quan trọng với tôi đó chính là anh Ngọc, không biết vô tình hay cố ý mà chúng tôi được xếp vào team anh Ngọc, một người vô cùng nghiêm khắc, cẩn thận, có cái nhìn rất rộng và chỉ cho chúng tôi được nhiều cái rất hay.

Thời gian làm newbie

Rồi, pass rồi thì vào sinh hoạt thôi, tôi khá choáng ngợp với câu lạc bộ vì quy mô và sự chào đón nồng nhiệt của các anh chị trong group member và cả ở ban. Nói chung là hồi đấy cũng chả biết ai với ai, nhưng thấy ai cũng nhiệt tình, được đón sinh nhật lần thứ 10 online cùng câu lạc bộ, cảm thấy rất phấn khích. Cấp 3 tôi cũng làm chủ nhiệm của một câu lạc bộ (khá nhỏ) và tham gia 1-2 câu lạc bộ nữa, nhưng thấy lên câu lạc bộ này quy mô và mọi thứ nó khác hẳn ấy, vui hơn hẳn.

Rồi, tham gia câu lạc bộ và có một đặc thù là ở câu lạc bộ S, đặc biệt hơn nữa là ban tôi rất là nhiều việc, thực sự đấy =)) mọi người thì chăm rep page lắm, nhưng tôi thì ít hơn, nói thật là tôi thấy việc đấy hơi boring và tôi hơi lười :))) (cảm nhận của cá nhân thôi, xin lỗi các admin chăm chỉ), mà tính tôi thì hướng ngoại nên tôi thích tham gia các sự kiện hơn (thảo nào chị Honk xúi vào TCSK), tôi cũng tham gia khá nhiều: Noel, Tết, 8/3, giải Game nội bộ,.. các kèo đêm ngồi hồ hoặc Trịnh Công Sơn, đi Picnic với câu lạc bộ,… về việc ở ban thì tôi tham gia mỗi BKOD (đợt 2, đợt 1 bận đi đá bóng cho bên FC :))), và làm lead của UET News - nơi cũng quen được rất nhiều: anh Đăng, anh Chiến, anh Bảo, Hiệu, Bách, page thì ít khi rep lắm :v, nói chung là ban tôi boring thật =)))) nên tôi toàn chơi ở bên ngoài, làm ở bên ngoài và quen nhiều bạn ở bên ban khác hơn là ban mình: Ngọc Linh, Linh Phạm, Mai Uyên, Hà Nguyễn, Công,… và qua sự kiện thì cũng quen và crush 1 bạn (rất là xinh :>), tất nhiên giờ 2 đứa thành bạn bè bình thường thôi, tôi cũng rất quý bạn ấy và thi thoảng cũng nói chuyện với nhau, chủ yếu về chủ đề học tập.

Chơi nhiều, nhưng xích mích cũng không ít. Hồi đó ngựa non háu đá mà, với lại tính thôi vốn thẳng tính, nên là cái gì không hợp lý là tôi hay nói thẳng, cho dù phải nói thẳng trong cuộc họp (tất nhiên dưới góc độ góp ý thôi, chứ không tranh cãi) và kể cả với những người cấp cao hơn (như chủ nhiệm chẳng hạn :>). Cũng có khá nhiều conflict và vài người ghét, một số trong số đó thì về sau có chia sẻ thẳng thắn với nhau xong 2 bên thoải mái thôi, không vấn đề gì, một số thì nói xấu sau lưng nhưng tôi cũng kệ, chả quan tâm lắm, tính tôi vậy mà. Quan điểm không phù hợp thì tôi tranh cãi và đưa ra cái mà tôi nghĩ là đúng thôi, nhưng tôi không ghét cá nhân ai cả, kể cả những người đã ghét tôi, nói xấu tôi và nhiều người kinh khủng lắm xong mọi người không thể làm việc được với người đấy nữa, nhưng mà tôi vẫn ok thôi, việc nào đi việc đấy, lúc cần hợp tác thì vẫn thoải mái làm việc với nhau, nó là cái tính cách rồi, khá là “dĩ hòa vi quý”. Nói chung là khoảng thời gian này trôi qua theo tôi đánh giá vẫn khá là êm đềm :v

Bắt đầu lên “sếp”

Cái sếp đầu tiên mà tôi lên thì chắc là UET News, nhưng vì nó nhẹ nhàng quá, đơn giản quá, cũng chưa liên quan gì lắm đến việc lead thật nên bỏ qua đi, còn cái lớn đầu tiên mà rất áp lực thì có lẽ là nhận chức lead giai đoạn 2 của Tư vấn tuyển sinh từ anh Tấn Minh. Nhớ là hồi đấy anh Tấn Minh gọi vào meet, có cả chị Bình Đặng nữa, nói chuyện sương sương và chốt lại bằng hai câu “Em có muốn lên lead TVTS giai đoạn 2 không?” và “Nếu lên lead thì hướng đi tiếp theo của em là gì?”. OMG hồi đó quá là bất ngờ luôn, tại đợt đấy nghĩ mình cũng chẳng làm gì nhiều, cũng chưa có kinh nghiệm gì về những chuyên mục còn lại nên bất ngờ khi anh hỏi như vậy, chắc cũng là vì chuyên mục của tôi khá là yên ổn so với các chuyên mục khác đầy biến động khi đó. Nói thật, so Nguyễn Huy Thái với Phùng Khôi Nguyên ở thời điểm nhậm chức lead TVTS của mỗi người thì tôi chỉ bằng 1 góc của Nguyên, tất nhiên tiềm năng thì tôi đánh giá là ngang nhau, tính cách cũng rất giống nhau :))) nhưng được cái là Nguyên được nuôi dưỡng ở trong môi trường TVTS giai đoạn 1 ở năm sau khá là ổn định, được tham gia họp chung nhiều và nắm được bức tranh toàn cảnh, còn như tôi thì hết giai đoạn 1 tôi cũng không biết nhiều lắm về bức tranh tổng quan tư vấn tuyển sinh nên rất khó khăn, nhân sự hồi đó thì bập bẹ, người làm người không, đến các lead còn cãi nhau, bỏ bê luôn thì nói thật là quá bất ổn. May sao là tôi vẫn có Hà Nguyễn - lên làm lead truyền thông cùng và chạy nốt cùng trong giai đoạn cuối, hồi đó 2 đứa engage với nhau thực sự luôn thành ra cũng thân nhau từ đó. Nói chung, theo tôi đánh giá thì từ lúc cầm giai đoạn 2 đến cuối thì tôi với Hà Nguyễn cũng không có nhiều dấu ấn lắm, cũng chỉ cố gắng giải quyết mối lo nhân sự đang quá nghiêm trọng và hoàn thiện nốt những gì có thể và kết thúc chiến dịch thôi.

Tiếp theo, sau một mùa TVTS quá mệt mỏi thì tôi có đăng ký hiệp thương lên Ban chủ nhiệm, như tôi đã đề cập ở phần trên, công việc chuyên môn của ban TVHT thì khá là boring với tôi, nhưng tôi vẫn thích lên một vị trí quản lý để thay đổi ở cấp câu lạc bộ chứ không phải cấp ban, vì nói chung hồi đó ban chủ nhiệm nói riêng và câu lạc bộ nói chung khá là bất ổn, ngay kể cả với một thành viên bình thường, cấp dưới, năm nhất như tôi còn nhìn ra và bực mình thì chắc chắn phải hiểu là nó rất không ổn đến mức nào. Nhớ là tối hôm đó, đang ngồi Zone24 vào nghe ké hiệp thương ban TCSK thì chị Quỳnh có gọi điện cho tôi, và cũng là lần gần như đầu tiên nói chuyện với chị luôn, mặc dù chị là trưởng ban của ban tôi :))))))) Nói chung là hồi đó cũng có nhiều đối thủ nặng ký, tôi thì chả có lợi thế gì ở ban cả vì ít tham gia công việc của ban mà, tôi với Yến kiểu hơi hướng ngoại - toàn tham gia những hoạt động chung của câu lạc bộ ấy, không so được với Uyên hay Hải - những người cực cực chăm chỉ rep page, về tầm nhìn thì hồi đó có cả Hồng Quân khá là cứng cáp nên tôi nghĩ anh chị cũng đau đầu phết đấy :v

Nhưng mà may sao thì cũng lên được trưởng ban Tư vấn hỗ trợ, tôi cũng chả biết tại sao nữa, nhưng mà có một cái gì đấy làm tôi rất tự tin là mình có thể lên được vị trí này, và tôi cũng lên được thật. Mới đầu lên được thì tôi vui, tự hào và háo hức lắm, nhất là ở buổi đầu tiên offline BCN ở Tocotoco, cũng hứa hẹn đủ kiểu, mở đầu cho một nhiệm kỳ mới với nhiều năng lượng tích cực. Nhưng càng về sau, nỗi thất vọng của tôi càng nhiều. mọi thứ không work với nhau được, ban chủ nhiệm không connect được với nhau tốt, không thấu hiểu cho nhau, có nhiều bất đồng xảy ra trong các sự kiện, có những nhân tố bên ngoài ảnh hưởng đến người ban chủ nhiệm, đợt đấy tôi stress và burn out rất nhiều, cũng kêu rất nhiều trong ban chủ nhiệm nhưng thay vì nhận được sự đồng cảm, chia sẻ từ các anh chị thì thứ tôi nhận được khi chia sẻ những mệt mỏi của mình trong group chat BCN lúc 5h sáng là một ib riêng với nội dung “em xóa những tin nhắn đó đi, biết là em cũng buồn, cũng mệt nhưng anh chị cũng đang cố làm mọi thứ ổn hơn, em nhắn như thế lúc này chỉ làm ảnh hưởng đến tinh thần của mọi người ”. Lúc đó tôi chỉ biết bình tĩnh rep lại và khẳng định đấy là cảm xúc của em, đối với em ban chủ nhiệm là phải đồng cảm, phải sẻ chia, phải thẳng thắn với nhau những việc đấy, em sẽ không xóa. Tôi gập máy tính lại và chỉ biết ngồi khóc, cả đêm hôm đó tôi thức trắng và ngày hôm sau là hội chính Big Game. Nói thật là đêm hôm đó, hình tượng, bức tranh màu hồng của BCN trong tôi đã sụp đổ, mọi thứ sụp đổ và tôi nghĩ đó không phải vấn đề của một mình tôi ở thời điểm đó vì chỉ sau đó một thời gian ngắn thôi, cụ thể là sau Hola về, mấy ngày cận Tết, một buổi họp online của ban chủ nhiệm diễn ra và chính thức đánh dấu mốc cho sự “không thoải mái được với nhau” trong ban chủ nhiệm từ đó đến cuối nhiệm kỳ.

Nhưng mà đó cũng không phải hoàn toàn là những vấn đề của người khác, tôi cũng có rất nhiều “ảnh hưởng tiêu cực” đến mọi người thời điểm đó. Tôi nói rồi mà, vẫn trong giai đoạn Ngựa non háu đá, cực kỳ thẳng thắn, chia sẻ, chỉ trích trong ban chủ nhiệm mà không hề nghĩ đến cảm xúc của người khác, hoặc trong sự kiện cực kỳ mất bình tĩnh, đôi khi nổi nóng và có những lời lẽ khá nóng nảy với nhiều người kể cả anh chị đời cũ, cũng không hề thoải mái, “hơi dỗi” khi không được cầm đội bóng SG tham gia giải UCPL. Tôi rất thích đá bóng, và sinh hoạt trong đội bóng SG rất chăm chỉ, vậy còn gì tuyệt vời hơn khi giờ lên ban chủ nhiệm rồi và cầm đội bóng của câu lạc bộ đi chinh chiến ở giải các câu lạc bộ của trường. Nhưng chị Quỳnh “say no”, tôi biết chị cũng chỉ có ý tốt cho tôi thôi, tôi hiểu, nhưng đợt đó vì tôi quá thích đá bóng và đinh ninh là được cầm đội bóng rồi nhưng chị Quỳnh sợ tôi burn out quá mức, vì đợt đó cũng vừa BCN, vừa đi làm, lại sắp tuyển quân rồi nên không muốn tôi cầm và tôi đã quá hụt hẫng và quá buồn. Nhìn lại thì giờ mình đã có một bài học, và tôi cố gắng sẽ không để nó lặp lại với Nguyên, Mai hay Thịnh, ít nhất là theo cách như vậy.

Nói chung là hồi mới lên chức NHT còn trẻ, còn non, còn nóng nảy, cứng đầu và không nghe mọi người lắm, bị nhiều người không thích, nhưng sau đó đã có một sự kiện bước ngoặt làm tôi thay đổi hoàn toàn và trưởng thành hơn rất nhiều…

Trở thành “anh của các ems”

Thời gian thấm thoát thoi đưa, cũng đã đến lúc tuyển quân S11 bắt đầu. Tôi nghĩ là ban chúng tôi đã có một mùa tuyển quân khá chất lượng. Sau một quãng thời gian từ hè đến tận vào năm, nỗ lực hết mình với Tư vấn tuyển sinh, Supporters K67, Big Game, Club Day với những hình ảnh “Big Brothers” lớn như anh Hưng, chị Quỳnh, anh Quân, chị Uyên, anh Tâm… thì chúng tôi có một số lượng đơn tuyển vào rất đông (đông nhất trong 3 ban và chắc cũng đông nhất trong các năm ở tư vấn hỗ trợ) thì chúng tôi có thể lựa chọn ra những hạt giống tốt nhất. Ban cũng có quy trình tuyển thành viên nghiêm ngặt từ vòng phỏng vấn, 1 tuần teamwork và đến buổi thuyết trình nữa với lực lượng supporter hùng hậu và vô cùng kinh nghiệm. Nhìn thành quả hôm thuyết trình các team đều có output với chất lượng rất tốt, mới chỉ là danh sách rút gọn vòng 3 thôi mà có thể về tầm nhìn và kỹ năng ngang với thành viên của của một số câu lạc bộ khác rồi thì tôi cảm thấy rất vui và tự hào vì công sức mình bỏ ra từ hè đến giờ không bị vô dụng. Tự hào hơn nữa là chính tôi đã mang Phùng Khôi Nguyên trở lại tư vấn hỗ trợ, mặc dù trưởng ban truyền thông Hà Nguỹn cũng bằng mặt nhưng không bằng lòng với điều này :v, và sau này PKN đi đúng hành trình của tôi luôn :))) Vào ban TVHT, lead News SG, lead News Tuyển sinh, làm Lead tổng giai đoạn 2 của TVTS, lên trưởng ban Tư vấn hỗ trợ 😮. OMG, giờ mới thấy tính cách quá giống nhau, con đường cũng quá giống nhau luôn. Mong sao năm sau em lên tiếp chứ đừng dừng cuộc chơi sớm như anh Thái, buồn lắm =))))

Bắt đầu có các ems, cũng là lúc gánh nặng nhiều hơn rất là nhiều. Từ chỗ em út của mọi người, ở bên cạnh luôn luôn là những anh chị lớn tuổi cover cho những lúc mình sai, chia sẻ với những lúc mình buồn, hay giúp đỡ mình bất cứ lúc nào, bùm 1 cái trở thành anh của các em nhỏ bên dưới, phải quan tâm, hỏi han, để ý đến tụi nhỏ. Rồi là sự kiện mọi khi mình tham gia nhưng được làm tâm điểm, được chạy chính, lead chính, được hỏi han, quan tâm, động viên thì giờ người cần được hỏi han lại là các em, các em cũng tự match với nhau, tự chạy với nhau, xong tự dưng mình cảm giác thành người thừa, thành người đứng ngoài cuộc chơi, thấy nhớ những sự hỏi han của các anh chị. Nói thật là giai đoạn đầu trở thành anh của các em tôi bị sốc và khó chấp nhận được sự thật 😟

Dần dần tôi cũng ổn định được tâm lý, quen dần, đỡ sốc hơn trước rồi, tôi phần nào đó trở lên trách nhiệm hơn, để ý đến từng lời ăn tiếng nói, cử chỉ, hành động của bản thân, dù bận bựu cũng phải tham gia đủ các buổi sinh hoạt câu lạc bộ (nói thật là khoản sinh hoạt câu lạc bộ thì năm ngoái làm không tốt lắm), nói chuyện nhiều hơn, tâm sự với các em nhiều hơn. Đặc biệt là người TVHT ở đâu thì tôi phải có mặt ở đó để kiểm soát tình hình và giúp đỡ các em nếu cần, điều mà tôi đã không nhận được ở năm nhất khi trong cuộc họp, có tranh cãi với các bạn ban khác, thấy các bạn ấy được anh chị ban đấy bảo vệ nhưng tôi thì không :< nên tôi không muốn các em của mình phải chịu những khó khăn đó. Có sự kiện đầu tiên là Vòng tròn kết nối, khi S11 tư vấn hỗ trợ vừa vào câu lạc bộ thì chúng tôi phải lên Hola, cũng phải triển khai gấp cho các bạn còn mình thì phải đi xa :<, cũng may là sự kiện các em làm ổn và có được output rất tốt, hỗ trợ được cho nhiều bạn sinh viên và học sinh.

Điều làm tôi đau đầu và trưởng thành nhất trong những lúc này là khi các em “báo” :> Phải thừa nhận là dàn quỷ em S11 Tư vấn hỗ trợ khá ngoan, hiền, chăm (đặc điểm chung của người TVHT), nhưng thi thoảng vẫn báo báo chút làm anh chị nó phải đau đầu và giải quyết =))) nói chung nhiều lúc buồn lắm, nói chuyện với chị Q kiểu “Huhuhu chị ơi em biết làm gì đây :(((”, nhưng dần dần về sau giải quyết cũng ổn thỏa, và càng đến cuối nhiệm kỳ thì các giương mặt sáng giá cho những chiếc “ghế nóng” năm sau dần xuất hiện.

Một điều làm tôi tự hào nhất trong giai đoạn này là đã setup được chiến dịch Tư vấn tuyển sinh 2023 quá là ổn áp đi, nói về cái này thì tự hào vỗ ngực ngạo nghễ luôn 😎. Cái này phải nói là “Thiên thời - Địa lợi - Nhân hòa”. Nó diễn ra đúng vào thời điểm NHT đạt độ chín nhất, về kinh nghiệm các thứ đã đầy đủ, năm trước đã được lead giai đoạn 2 nên cũng nắm được bức tranh toàn cảnh công việc mình cần làm và mục tiêu hướng đến, hiểu được insight và sẵn sàng setup được rồi, cũng đã có khoảng thời gian làm việc với S11 vô cùng nhiều bài học để lại và có một hình ảnh nào đấy trong mắt các em rồi nên cũng dễ bắt đầu hơn. Về quy trình làm việc và cái tôi gọi là “tone” làm việc đã setup được ngay từ thời điểm đầu, lập ban kiểm duyệt ngay từ đầu, hướng dẫn các lead đầy đủ và theo sát các bạn trong quá trình làm. Tôi cũng rất may mắn được làm việc với các lead ổn, có chất lượng cao và commit với công việc, các em rất tài năng, nhiệt huyết và giàu ý tưởng, cũng lead được team rất tốt và tạo ra output vô cùng đỉnh và nhiều sự sáng tạo (cái mà người già như tôi không thể theo kịp). Nhưng nói gì thì nói, điều hành được một bộ máy khoảng gần 50 người chạy một chiến dịch từ tháng 3 đến tháng 9 hoạt động trơn tru, linh hoạt, cho ra output là hơn 100 bài viết, ấn phẩm chất lượng cao, 3 sự kiện offline lớn, phải làm việc, đàm phán với các bên liên quan của trường nữa là điều không dễ, yêu cầu sự quản lý nhân sự, công việc, thời gian ở mức rất cao và phải có tầm nhìn, sự khéo léo và khả năng chịu đựng áp lực tốt. Quan trọng hơn nữa đối với cá nhân tôi là bất kỳ việc gì mình bỏ công sức ra làm hay một sản phẩm nào đó mình làm ra thì nó phải có ý nghĩa, mang lại giá trị cho cộng đồng và chiến dịch TVTS này thực sự là match với điều đó, chúng tôi đã thu hút được hàng nghìn thậm chí hàng chục nghìn bạn học sinh và phụ huynh biết đến trường, biết đến các ngành học, các chương trình đào tạo của trường, cơ sở vật chất, chất lượng đào tạo, định hướng công việc, điểm chuẩn, hoạt động của sinh viên, thông báo xét tuyển, các phương thức xét tuyển,… , đội admin giải đáp hàng chục/trăm câu hỏi của các bậc phụ huynh & các bạn học sinh mỗi ngày, tư vấn cho các bạn chọn đúng ngành học theo đam mê, định hướng và khả năng của mình, thời điểm hiện tại thì đang kết nối 1800 tân sinh viên của trường, phối hợp cùng các khoa viện tư vấn/giải đáp thắc mắc cho các bạn tân sinh viên khi mới bước vào trường đại học qua các nhóm chat, các buổi meeting chất lượng cao, và đào tạo, training on job được từ các lead đến nhân sự, để các em sau sự kiện thì cũng trưởng thành hơn, nhiều trải nghiệm quý báu hơn hơn và cảm thấy vui vì mình làm được những điều có ý nghĩa. Không dừng lại ở việc làm tốt nhiệm vụ, năm nay chúng tôi còn làm được những điều mà những đời trước chưa làm được hoặc còn chưa nghĩ tới: tổ chức sự kiện ngay tại BKOD, mở rộng sự kiện Vòng tròn kết nối, phối hợp một cách chính thức cùng Đoàn trường tổ chức Supporters K68 và nhiều thứ khác nữa không thể public trong blog được,… có thể chưa hoàn thiện 100% nhưng nó sẽ đặt nền móng cho các khóa sau và tôi thực sự tự hào về điều ấy. Đúng là “Thiện thời - Địa lợi - Nhân hòa”. Tôi sau chiến dịch cũng thấy bản thân trưởng thành hơn rất rất nhiều, điềm tĩnh hơn, quản trị nhân lực tốt hơn, ngoại giao tốt hơn với bên ngoài (cái này thực sự quan trọng), làm một người anh ôn hòa, nhẹ nhàng hơn với các em, làm một người lead tốt, có trách nhiệm, đòi được quyền lợi chính đáng cho thành viên bên dưới của mình, hướng dẫn/định hướng tốt được cho các lead và đặc biệt là setup được quy trình, mọi thứ chuẩn ngay từ đầu để lead giai đoạn 2 như Nguyên không bị bỡ ngỡ và chỉ biến hoàn thiện nốt như tôi đã nhận lại từ tay anh Tấn Minh năm ngoái.

Già rồi, nghỉ ngơi thôi

Nhưng cuộc vui nào rồi cũng đến lúc tàn, mùa hiệp thương ban chủ nhiệm 2023-2024, tôi đã đưa ra một quyết định cuối cùng vô cùng khó khăn là không tiếp tục tham gia ban chủ nhiệm năm sau ở một vị trí cao hơn.

Phần vì tôi nghĩ trải nghiệm của tôi ở một vị trí lãnh đạo trong SG như vậy là đủ rồi, năm thứ 2 của tôi đã được làm những vị trí rất cao, làm những công việc khó, mà có thể ở vị trí chủ nhiệm với phó chủ nhiệm chưa chắc đã phải làm, tôi nghĩ cá nhân mình đã có sự trưởng thành rất nhiều qua một năm, thực sự rất nhiều, nhìn lại NHT hiện tại và năm ngoái thì sẽ thấy rõ điều đó, tất nhiên lên cao nữa, làm một năm nữa sẽ có thêm trải nghiệm mới thôi, nhưng tôi nghĩ kết thúc ở đây là êm đẹp rồi, mình có thể có những chuyến dạo chơi ở những nơi khác, tìm kiếm những thử thách khác trong cuộc đời. Một phần nữa (mà tôi đã lắng nghe từ người anh tên N), tôi nghĩ mình đã quá mệt mỏi với ban chủ nhiệm năm vừa rồi và tôi không muốn một năm nữa mình sẽ có thể rơi vào tình cảnh như năm vừa rồi mặc dù tôi hoàn toàn tin tưởng vào từng cá nhân trong BCN mới năm nay, ai cũng sáng, nhưng phối hợp tốt với nhau hay không lại là một chuyện rất khác. Dù rất buồn, rất tiếc nuối, con tim vẫn ở nơi này nhưng lần này tôi phải quyết định chọn theo lý trí rồi.

Tầm này, già rồi, thiên về quản lý nhiều hơn, còn về sức bền, sự cống hiến/sáng tạo thì 2 năm trước tôi có nhưng giờ chắc không theo kịp các bạn trẻ nữa rồi, các bạn thực sự rất tài giỏi và linh hoạt. Đó là lý do ở thời điểm hiện tại tôi vẫn ở bên cạnh Minh và 3 em TVHT như một người cố vấn (có thể xem như một consigliere :v), làm ở mảng ngoại giao, chuyển giao các mối quan hệ và hỗ trợ định hướng các bạn ấy lúc cần. Đó là vấn đề về trách nhiệm và lương tâm. Thực sự lúc chuyển giao xong ban chủ nhiệm tôi sẽ nghỉ tôi sẽ off hẳn và sống một cuộc sống xa câu lạc bộ này, nhưng nhìn mọi người bơ vơ và đặc biệt là 3 em của tôi thì còn khá non và dễ bị tổn thương khi làm việc với bên ngoài nếu không có người đủ uy tín, có cái uy và có tiếng nói để hỗ trợ, đó là lý do tôi chưa rời đi được hẳn, lương tâm tôi không cho phép làm điều đó, nhưng tất nhiên nghỉ rồi thì tôi cũng sẽ dần dần hạn chế hoạt động thôi, chắc chắn là vậy rồi.

Nói chung là cuộc dạo chơi của tôi tại SG có thể coi như đã kết thúc, đóng lại 2 năm nhiều kỉ niệm, có thêm nhiều người bạn và cũng nhiều bài học của cuộc đời. Cảm ơn SGUET và chúc mọi người đạt được nhiều thành công mới trong tương lai!